Insecten: studentenkost van de toekomst?


De opwarming van de aarde en de nalatenschap van Kalfje Willie dwingen ons na te denken over vleesvervangers en duurzaam voedsel voor op ons bord. Ligt de toekomst van ons voedsel bij sprinkhanen en krekels?

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 20/11/2022 – 16:36 door Rex Ver­don­ck­Collin Car­don

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Voor je rillin­gen kri­jgt en inge­beelde krekel­gelu­iden begint te horen, bren­gen we graag aan dat krekels al enkele jaren in de lift zit­ten. Liev­er daar dan onder je koelka­st. Is dat terecht?

Voor(oor)delen

Insecten eten kent tal­loze voorde­len. Ten eerste zijn ze erg voedza­am, dit door hun zeer hoog eiwit­ge­halte (ruim tweemaal dat van een gelijk gewicht in kip­pen­vlees). Ook zijn ze rijk aan min­eralen. Zo bevat­ten meel­wor­men natri­um, kali­um, ijz­er en zink. Daar­naast hebben ze ook omega 3‑vetzuren. Dit zijn onverzadigde vet­zuren en dus beter voor de cho­les­terol. Ten tweede zijn insecten ook een duurza­mer alter­natief voor vlees en veevoed­er. Insecten hebben immers min­der ruimte, min­der voed­sel én min­der water nodig. Daar­naast is een grot­er per­cent­age van het dier bruik­baar voor con­sump­tie. Zo is de helft van het varken slachtafval, tegen­over slechts 10 pro­cent bij insecten (wij kun­nen per­soon­lijk de voel­s­pri­eten aan­raden). Een laat­ste voordeel is de reduc­tie in de uit­stoot van broeikas­gassen tegen­over vee zoals koeien.

Bel­la de koe zou je ook niet zelf willen slacht­en, toch? 

Natu­urlijk heeft de con­sump­tie van insecten ook nade­len of gevaren, maar bij nad­er onder­zoek ver­schillen die nauwelijks van de con­sump­tie van andere dieren. Zo dienen insecten hygiënisch en gecon­troleerd gek­weekt en ver­w­erkt te wor­den om de kans dat men er ziek van wordt, te min­i­malis­eren. Wild gevan­gen insecten komen dus niet in aan­merk­ing als men een zo klein mogelijk risi­co wilt lopen, maar Bel­la de koe zou je ook niet zelf willen slacht­en, toch? Ook is een hit­te­be­han­del­ing aangewezen om alle bac­ter­iën en andere ziek­tev­er­wekkers te doden bij de ver­w­erk­ing. Daar­naast is er nog hun uiter­lijk dat voor velen de groot­ste bar­rière vormt, maar dat kan makke­lijk ver­holpen wor­den door hen onherken­baar te ver­w­erken in bijvoor­beeld burg­ers.

Geen eendagsvlieg

Het veror­beren van Amedee de Strontvlieg of zijn soortgenoten zit dan ook in de lift. Vol­gens cijfers van het IPIFF (het Inter­na­tion­al Plat­form of Insects for Food and Feed) degus­teer­den in 2019 maar lief­st 9 miljoen Euro­pea­nen al insecten. Vol­gens ditzelfde plat­form zou dit cijfer tegen 2030 sti­j­gen tot 390 miljoen, bij­na het huidi­ge aan­tal inwon­ers van de Europese Unie. Het ver­baast dus niet dat er nood was aan poli­tieke omkader­ing voor de kwaliteit­szorg van deze veelpotige snack­jes. In tegen­stelling tot de verwachtin­gen gebeurde dit al vrij snel: in 2021 keurde de Europese Unie meel­wor­men goed voor menselijke con­sump­tie, op de voet – of beter gezegd poot – gevol­gd door de trek­sprinkhaan en onder andere de huiskrekel.

Niet alleen mensen staan echter te trap­pe­len om deze legale snacks bin­nen te werken. Ook onze trouwe vier­voeters bli­jven niet in de kou staan. Bij het googe­len kom je, bijvoor­beeld, al tal­loze voor­beelden tegen van insecten­snacks en ‑koek­jes. Door de hoge eiwit­con­cen­tratie en de duurza­amheid van de kweek komen ze ook in aan­merk­ing voor kwaliteitsvol dier­voed­er. UGent-stu­den­ten Achilles Han­necart en Jack Lath­ouw­ers won­nen er met hun bedri­jf Gut­sy zelfs een start-uppri­js van Uni­ver­siteit Gent mee. Ze ontwikke­len onder­tussen ook al insecten­rijk kat­ten­vo­er.

De proef op de som

Natu­urlijk moesten we zelf ook proe­fondervin­delijk uit­zoeken of de insecten­rijke pro­ducten onze smaak­pa­pillen waardig waren. Van begin af wordt pijn­lijk duidelijk dat de 9 miljoen Euro­pea­nen die insecten eten waarschi­jn­lijk niet in en rond Gent gecon­cen­treerd zit­ten, uit­gaande van de gelim­i­teerde beschik­baarheid van onze kro­nke­lende vriend­jes. Zo sprak de kruiden­winkel Spice Bazaar een paar jaar gele­den van een aan­bod, maar nu bli­jven enkel de Kriket-insecten­bars en een pot­je meel­worm­poed­er over. Ook het indruk­wekkende insecten­restau­rant Bugs & Lunch dat in 2014 werd geopend, sloot al enkele maan­den lat­er de deuren. In tegen­stelling tot insecten staan mensen nog niet te sprin­gen. Voor con­sump­tie, weliswaar.

Daarom bleven er maar twee opties over: oftewel moesten we een grauwe inter­netwinkel afpluizen voor een betrouw­baar cer­ti­fi­caat, oftewel moesten we op zoek naar de weinige pro­ducten die – let­ter­lijk – een snuif­je insect bevat­ten, en zo kwa­men we uit op de Kriket-insecten­bars, te verkri­j­gen in onder andere A.S.Adventurewinkels. Deze pro­teïnebars in drie smak­en (hazel­noot en pom­poen­za­ad, choco­lade, en dadels en pecan­noten) leg­den we naast een klassieke place­bo­bar, om te kijken of we de insectens­maak door het krekelpoed­er kon­den onder­schei­den. Na een heus proeffesti­jn kon­den we echter twee con­clusies trekken. Ten eerste smak­en de Kriket-repen even­veel naar krekels als non­nen­scheten naar scheten smak­en. Ten tweede bleken we geen fan te zijn van pro­teïnebars, al was de ‘Dou­ble Date’, met dadels en pecan­noten, zek­er voor her­hal­ing vat­baar.

In tegen­stelling tot insecten staan mensen nog niet te sprin­gen. Voor con­sump­tie, weliswaar.

Ter con­clusie kun­nen we stellen dat de repen per­fecte ver­vangers zijn voor fans van pro­teïnerepen, zelfs als je weet dat er wat gemalen insecten in zit­ten. De Glo­ri­ous Rev­o­lu­tion der zespotige organ­is­men zal echter nog niet voor mor­gen zijn. Mocht­en we deze in de plaat­selijke super­markt vin­den, doen we graag nog een test.