QR: een slangetje


ISO/IEC 18004:2015, beter bekend als de QR-code, is een raster van pixels dat informatie bevat die leesbaar is voor smartphones. Een korte plons in de historie en de impact van deze technologie.

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 5/09/2022 – 9:26 door Thomas De Paepe

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Haast u langzaam

Het con­cept van de QR-code werd bedacht door Masahi­ro Hara tij­dens een spel­let­je Go gedurende een mid­dag­pauze in 1994 (laat dit een argu­ment zijn voor een tech­no­topia met werk­weken van vier dagen en betaald verlof à volon­té). Masahi­ro Hara ontwikkelde de tech­nolo­gie met zijn team in een onder­afdel­ing van een Japanse auto­con­struc­teur. Meerdere bar­codes per prod­uct betek­enden een hoop scan­werk; het maak­te de lede­mat­en moe. Insert de QR-code, een matrix die tot 200 keer meer infor­matie kan dra­gen dan een bar­code.

Anatomie van de Code

Een QR-code is redun­dant. Dat betekent dat je een deel ervan kan afdekken of bestrooien met corn­flakes of koffie zon­der dat de lees­baarheid ver­loren gaat. Dit komt door een spe­ci­aal soort algo­ritme dat extra infor­matie pro­duceert; het springt in de bres als een deel van de code onlees­baar is. Je hebt dus nooit de hele QR-code nodig. De mate van redun­dantie kan je trouwens aflezen in de twee pix­els in de lin­k­eron­der­hoek. 

De eigen­lijke inhoud van de QR-code wordt gegenereerd als een tetriss­lang die de lege ruimte kro­nke­lend opvult. Omdat er soms toe­val­lig een grote zwarte of witte plek of lijn kan ontstaan en dit het lezen moeil­ijk maakt, wordt er over de tetriss­lang nog een fil­ter gezet die bepaalde pix­els omwis­selt. Ver­schil­lende fil­ters wor­den dan getest om de lij­nen en grote kleurvlakken op te breken, waar­na de beste toegepast wordt. Je kunt het vergelijken met het kiezen van een zon­nebril voor je de deur uit gaat. 

Reflectie

Net zoals de plaats in je koelka­st is de infor­matie in een QR-code beperkt. Iemand heeft wel eens geprobeerd heeft om de volle capaciteit van een QR-code te gebruiken door een game in de max­i­mum­ca­paciteit van 3 kilo­byte te prop­pen. De code wordt meestal gebruikt voor hyper­links en cijfer­codes: infor­matie die je eigen­lijk ook zelf zou kun­nen lezen en doorgeven. Op het eerste gezicht is het dus niet moeil­ijk om de QR-code onderuit te halen: een banale stick­er die de papieren wereld verbindt met de dig­i­tale wereld, was dat echt nodig? Andere tech­nol­o­gis­che hoog­stand­jes sla­gen er bijvoor­beeld al decen­nia in om geprinte tekst om te zetten in dig­i­tale tekens. Wifi en blue­tooth zijn trouwens ook in staat om jouw gsm te bereiken om een korte bood­schap met een link of beves­tig­ingsnum­mer te tonen.

Een banale stick­er die de papieren wereld verbindt met de dig­i­tale wereld, was dat echt nodig?

Toch spreekt de QR-code aan door zijn snel­heid en een­voud. Het bespaart lees– en typ­w­erk, en oneindig veel zoek­w­erk en gefriemel met wacht­wo­or­den en inloggegevens. QR-codes waren tien jaar gele­den nog een nieuwigheid en zijn nu niet meer weg te denken uit ons dagelijks tech­nocratisch bestaan. De dig­i­tale stick­ers mak­en mil­jar­den betalin­gen mogelijk, iden­ti­fi­ceren mensen en pro­ducten, en gaven jou de menukaart van je lokaal restau­rant wan­neer de papieren ver­sie ziek­tekiemen kon ver­sprei­den. Niet slecht voor een ‘bar­code deluxe’, of een brain­storm­sessie tij­dens een spel­let­je Go.