Pietenpact

’t Is weer die tijd van het jaar. De intrede van Sin­terk­laas en zijn pieten gaat tegen­wo­ordig niet zon­der kleer­scheuren voor­bij. Om rel­let­jes te ver­mi­j­den lanceerde DeBu­ren een heus Pieten­pact, waarin de diver­siteit van de pieten aangepakt moet wor­den. Dat hebben de Gezins­bond, de onder­wi­js­net­ten, jeugdthe­aters en ‑zen­ders samen bedis­seld. De tra­di­tionele hulp­jes van de Sint moeten daarmee veel divers­er wor­den: rood krul­lend haar, een gouden gezicht met een paar roetve­g­en, glit­ters, alles kan. Op zich een enorme vooruit­gang, ware het niet dat som­mige blanke mensen bij het idee ineens in een pop-upkramp schi­eten. Tra­di­tie is blijk­baar iets dat koste wat het kost in ere gehouden moet wor­den, ook met haar tal­rijke gebreken. 

Ook in mijn thuis­stad, Sint-Niklaas, is dat zo. Mede door haar naam ligt het daar extra gevoelig. Maar de groot­ste weer­stand ligt natu­urlijk bij haar bestu­ur, in han­den van de N‑VA. Ook vol­gens de tsjeven is heel de dis­cussie over­dreven. De Piet is vol­gens hen hele­maal geen ‘raciale stereo­type­r­ing’. Wel, kijkt u eens op verkleed­pag­i­na’s, fold­ers, winkels aller­hande. Gouden oor­bellen. Een dwaze blik. Zo zwart als pek. Nog net niet geke­tend aan een kogel­bal. Het beeld is net zo onthut­send als dat van Kuif­je in Afri­ka. Dat ik, blanke vrouw, daar geen aanstoot aan nam als kind, beves­tigt net dat de hele raciale stereo­type­r­ing ons onder de huid is gaan zit­ten. En die gewen­ning zou ik er graag afschrapen. Want waarom mag een tra­di­tie niet veran­deren als ze door anderen als beledi­gend wordt ervaren? ‘Omdat het alti­jd al zo was!‘is daar­bij wel een heel engzin­nig en lui argu­ment, waarmee je even­goed stierengevecht­en kan verdedi­gen. 

“Waarom mag een tra­di­tie niet veran­deren als ze door anderen als beledi­gend wordt ervaren?” 

Het spreekt dan ook voor zich dat het Min­der­he­den­fo­rum niet tevre­den is. Alsof je met een handteken­ing voor meer diver­siteit ook die diver­siteit an sich verkri­jgt; dat is wel heel kort door de bocht. Toch zou toegeven aan alle wensen van het Min­der­he­den­fo­rum de weer­stand tegen tran­si­tie bemoeil­ijken. Poli­tieke cor­rec­theid valt niet op een papiert­je af te dwin­gen. Sint en Piet moeten hele­maal niet afgeschaft wor­den. Dat mag Wouter Van Bellin­gen, voorzit­ter van het Min­der­he­den­fo­rum, ook wel eens besef­fen. Toch is zijn stem in het debat rond de plaats van tra­di­tie en norm­beves­ti­gende rol­len­pa­tro­nen in onze samen­lev­ing waarde­vol. Hij laat ons besef­fen dat de machtsverdel­ing noch evi­dent noch neu­traal is. Laat de Sint er ook eens uitzien als een gebruinde rente­nier – hij komt tenslotte toch uit Myra?