Wetenschapskort


Good heavens, what insect can suck it! Charles Dar­win wist niet wat hem overk­wam toen hij een wel heel spe­ciale soort orchidee voorgeschoteld kreeg. Deze orchidee had namelijk een nec­tar­spoor van zo’n 30 à 40 cen­time­ter. Dar­wins helderziende ogen wer­den geprikkeld en hij was ervan over­tu­igd dat er ook een insect moest bestaan dat die…

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 20/11/2022 – 16:36 door Renée Laroy­Pauline Van­de­moortele

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Good heavens, what insect can suck it!

Charles Dar­win wist niet wat hem overk­wam toen hij een wel heel spe­ciale soort orchidee voorgeschoteld kreeg. Deze orchidee had namelijk een nec­tar­spoor van zo’n 30 à 40 cen­time­ter. Dar­wins helderziende ogen wer­den geprikkeld en hij was ervan over­tu­igd dat er ook een insect moest bestaan dat die deze bloem kon bes­tu­iv­en, en dit met een even lange tong. In een brief naar een vriend voor­spelde hij het belang van hun co-evo­lu­tie, wat gewoon een saaie term is voor gedoemde gelief­den; zon­der aan­pass­ing aan elka­ar waren ze al lang uit­gestor­ven. Hij sloot de brief af met de gesofisticeerde zin: “Good heav­ens, what insect can suck it!” Dar­win had even­goed waarzeg­ger kun­nen wor­den: zo’n der­tig jaar lat­er wer­den zijn voor­spellin­gen werke­lijkheid. Een Afrikaanse haviksmot werd ont­dekt met een tong van wel 35 cen­time­ter! Good heav­ens, that insect can suck it! 

Army of the dead

Het plaatsvin­den van een zom­bieapoc­a­lyps is voor som­mi­gen onder ons een reële angst, maar ook bij de insecten leeft deze angst. Alleen is deze bij hen wel veel reëler. Zo kan een nietsver­moe­dende mier tij­dens haar drukke werkdag besmet rak­en met een spoor van de schim­mel Ophio­cordy­ceps uni­lat­er­alis (zeg dat eens vijf keer snel na elka­ar). Langzaa­maan zal de schim­mel de con­t­role over het lichaam van zijn gas­theer overne­men en zal de mier hele­maal lev­en in belang van haar nieuwe meester. Ze wordt ged­won­gen om haar nest achter te lat­en en naar een hoog plek­je te klim­men, waar ze zich vast­bi­jt in een plant en niet meer loslaat. Hier zal ze ster­ven, omdat de schim­mel haar van bin­nenu­it lev­end ver­teert. Als laat­ste stap breekt de schim­mel vrij uit het lichaam van de mier en kan hij opnieuw sporen vor­men, om zo een nieuw slachtof­fer te vin­den … 

I’m going to eat you out tonight

De meest held­haftige vaders vind je toch wel terug bij de bid­sprinkha­nen. Zij offer­en hun lev­en namelijk op voor dat van hun kinderen. Wan­neer vrouwt­jes hun eit­jes leggen, hebben ze genoeg voed­ingsstof­fen nodig en dan zouden ze alles kun­nen ope­ten, zelfs hun eigen part­ners! Vrouwelijke bid­sprinkha­nen kun­nen bepaalde geurstof­fen uitschei­den om man­net­jes te lokken. De man­net­jes proberen dan het vrouwt­je te bevrucht­en, maar voor­dat ze daar de kans toe kri­j­gen, wor­den ze vaak al veror­berd. Wan­neer dit niet gebeurt, is er een grote waarschi­jn­lijkheid dat ze dan wel tij­dens de werke­lijke daad een kop­je klein­er wor­den gemaakt. Dat mag je best let­ter­lijk nemen, want som­mige man­net­jes wor­den op gruwelijke wijze onthoofd. Wees niet getreurd: velen onder hen kun­nen hun plicht als toekom­stige vad­er toch nog afw­erken en het vrouwt­je bevrucht­en, zij het op automa­tis­che piloot.