Wetenschapskort


Middeleeuwse kometen  Wie plan­eten hoopt te ont­dekken, moest tot voor kort beschikken over een peper­dure tele­scoop en vol­doende tijd om godganse nacht­en de hemel af te speuren. Twee onder­zoek­ers uit Belfast von­den onlangs echter een cre­atieve manier om van hun slaapteko­rt af te rak­en en toch plan­eten op hun naam te kri­j­gen. Het duo bestaat uit…

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 14/05/2018 – 15:09 door Arthur Jacobs

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Middeleeuwse kometen 

Wie plan­eten hoopt te ont­dekken, moest tot voor kort beschikken over een peper­dure tele­scoop en vol­doende tijd om godganse nacht­en de hemel af te speuren. Twee onder­zoek­ers uit Belfast von­den onlangs echter een cre­atieve manier om van hun slaapteko­rt af te rak­en en toch plan­eten op hun naam te kri­j­gen. Het duo bestaat uit een inter­dis­ci­plinaire alliantie tussen een astronoom en mediëvist die samen mid­deleeuwse tapi­jten onder­zoeken waar plan­eten op staan. Aan de hand van com­put­er­mod­ellen kan je immers nagaan wan­neer bek­ende kome­ten de aarde zouden zijn gepasseerd. Als de berek­ende tijd sterk afwijkt van de pas­sage van de kome­ten op het tapi­jt, is het waarschi­jn­lijk dat de baan werd ver­sto­ord door de zwaartekracht van een nog onbek­ende pla­neet. Hoewel deze tech­niek werkt voor onder­zoek naar een negende pla­neet in het zonnes­telsel, zullen astronomen nog steeds hun nachtrust moeten lat­en in hun zoek­tocht naar exo­plan­eten.

My thoughts exactly

Het wordt steeds lastiger om te ontken­nen dat we langzaa­maan in cyborgs veran­deren. Mensen met pace­mak­ers of hoorap­pa­rat­en teren nu al op machines in het dagelijkse lev­en, maar inge­nieurs van MIT (Mass­a­chu­setts Insti­tute of Tech­nol­o­gy) willen de suc­cesvolle samen­werk­ing naar een nog hoger niveau tillen. Ze ontwikkelden AlterEgo, een koptele­foon die je gedacht­en kan lezen. Dat klinkt qua­si onmo­gelijk, maar 92 pro­cent van de tijd is het betrouw­baar. Dat doet de machine door een beet­je vals te spe­len. Wan­neer je bijvoor­beeld deze tekst leest of zelfs maar aan iets denkt, mak­en je kaak en strot­ten­hoofd onbe­wust heel kleine beweg­in­gen. Deze dynamiek kan door AlterEgo ver­taald wor­den in dig­i­tale sig­nalen en zo kan je de koptele­foon vra­gen je te zeggen hoe laat het is of reken­som­men te mak­en. Om het sci­encefic­tion-gevoel com­pleet te mak­en, geeft AlterEgo je een antwo­ord door gelu­idsig­nalen je gezichts­bot­ten in te sturen. Zo hoor je werke­lijk robot­stem­men in je eigen hoofd.

Stressy zomer

Weini­gen verkiezen duis­ter­n­is en koude boven lan­guit in een hang­mat liggen onder een stral­ende zon. Toch wijst recent onder­zoek aan dat het cor­ti­sol­niveau in het bloed ’s zomers een pak hoger ligt dan in de win­ter. Cor­ti­sol wordt weleens het stresshormoon genoemd: bij het opstaan heb je er veel van en met een tikkelt­je geluk is het niveau tegen de avond zodanig gedaald dat je prob­leem­loos in slaap valt. Ondanks zijn slechte rep­u­tatie doet het hor­moon ook tal van nut­tige zak­en, zoals je afweer­sys­teem intact houden. De bevin­din­gen zijn in stri­jd met het heersende gevoel dat zomerda­gen een fes­ti­jn van zorgeloosheid zijn, maar goede weten­schap durft al eens wenkbrauwen te doen fron­sen. Als je in de vakantie herex­a­m­ens te lijf gaat, kan je je dus troost­en met de gedachte dat de zomer sowieso een zenuwachtige bedoen­ing is.