Vijf G’s, veel problemen


Waar mensen vroeger nog een hele odyssee moesten ondernemen op zoek naar gratis wifi-netwerken, trekken de meesten vandaag de dag hun wenkbrauwen op wanneer iemand 3 in plaats van 4G heeft. Voor velen zijn die vier G's echter niet meer voldoende, zij willen er een vijfde aan toevoegen. Maar wat is dat eigenlijk, 5G?

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 29/04/2019 – 11:12 door Daan Van Cauwen­berge

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Mensen zijn gewoonte­dieren. Of het nu auto’s zijn, het inter­net of de nieuwe Brugspaghet­ti: alles went. Behalve gewoonte­dieren zijn mensen ook gemaks­dieren. ‘Liev­er lui dan moe’, is het onof­fi­ciële mot­to van de homo sapi­ens. Uit niets blijkt deze analyse meer dan uit de gekke relatie tussen mensen en het inter­net. Iets dat twintig jaar gele­den met moeite bestond, heeft van­daag de dag onze hele wereld overgenomen. Een opsom­ming van alle toepassin­gen van het inter­net zou dan ook enkel afbreuk doen aan de vri­jwel onu­it­put­telijke resem toepassin­gen.

Mensen zien het inter­net als zo vanzelf­sprek­end dat ze soms ver­geten dat hun gsm’s en lap­tops niet wor­den aange­dreven door magie, maar door een inge­nieus netwerk aan radio-sig­nalen, binaire codes en vele kilo­me­ters aan bedrad­ing. En zoals alle din­gen op deze blauwe bol heeft ook dat netwerk zijn lim­i­eten. Met de nieuwe gen­er­atie aan inter­net – het zoge­heten 5G – zouden deze lim­i­eten voor de zoveel­ste keer ver­legd wor­den. Inter­net dat nog sneller, betrouw­baarder en nauwkeuriger is. Een droom die uitkomt voor het luie gewoonte­di­er?

Radio blah blah

Allereerst een ver­duidelijk­ing: 5G zou niet enkel van toepass­ing zijn op mobiel inter­net. Als wij ‘3G’ of ‘4G’ horen moeten we natu­urlijk eerst denken aan dat peper­dure icoon­t­je bove­naan onze smart­phones, maar in feite gaat het hier om veel meer dan louter mobiele data. ‘5G’ of de vijfde gen­er­atie van het inter­net ver­wi­jst naar het hele netwerk dat het inter­net onder­s­te­und. Die gen­er­aties kun­nen sterk van elka­ar ver­schillen, zo ver­wi­jst ‘1G’ bijvoor­beeld nog naar het netwerk van analoge tele­foons dat wij vroeger had­den en ver­wi­jst ‘4G’ naar het gecom­pliceerde netwerk dat van­daag de dag ons inter­net­ge­bruik onder­s­te­unt.

‘5G’ of de vijfde gen­er­atie van het inter­net ver­wi­jst naar het hele netwerk dat het inter­net onder­s­te­und

Fun­da­menteel zouden 4G en 5G ongeveer op dezelfde manier werken. Iedere gsm zendt radiosig­nalen uit, die ver­vol­gens wor­den opgevan­gen door antennes. Aangezien radiosig­nalen ook niet zó ver kun­nen reizen, zijn er dus vrij veel antennes nodig. De naam voor een gebied waarin al het inter­netver­keer door dezelfde antenne gaat is een ‘cel’. Via die antennes wordt de infor­matie van de sig­nalen verder ver­stu­urd via een netwerk aan draden en satel­li­eten om ver­vol­gens aan te komen op het gewen­ste punt van bestem­ming. Vol­gende keer als je dus met zo’n mot­tig duim­p­je wil rea­geren op een bericht dat je gekre­gen hebt via Mes­sen­ger, moet je maar eens denken wat voor tocht dat ding moet afleggen.

Het grote ver­schil tussen 4 en 5G is de fre­quen­tie van hun radiosig­nalen. De 5G-sig­nalen hebben een veel hogere fre­quen­tie dan hun gen­er­a­tionele voor­gangers. Die hogere fre­quen­tie zorgt ervoor dat de sig­nalen meer data sneller kun­nen ver­vo­eren. De sig­nalen zouden ook kor­ter zijn, waar­door er veel meer antennes nodig zijn, maar deze antennes zouden wel beter ont­wor­pen wor­den, waar­door ze selec­tiev­er energie zouden ver­bruiken. Bereid je dus maar al voor op een straat­beeld gevuld met slimme antennes.

Radio, what’s new?

Op het eerste gezicht lijkt er niks mis te zijn met sneller inter­net dat meer appa­rat­en kan onder­s­te­unen, maar toch zijn er een hele hoop weten­schap­pers die aan de alarm­bel trekken. Radiosig­nalen zijn één ding, maar die sig­nalen planten zich voort in het luchtru­im in de vorm van radios­tral­ing of ‘RF-EMF’, als je onver­staan­baar weten­schap­pelijk jar­gon pref­er­eert. Die radios­tral­ing is een hot top­ic bij veel weten­schap­pers. De pre­cieze effecten ervan zijn onduidelijk, maar het is wel zek­er dat hoe hoger de fre­quen­tie van radi­ogol­ven ligt, hoe grot­er de kans is dat de stral­ing onze huid kan bin­nen­drin­gen. Dus wat het effect van radios­tral­ing op de mens dan ook mag zijn, de gevaren zijn duidelijk grot­er bij 5G dan bij 4G.

Wat het effect van radios­tral­ing op de mens dan ook mag zijn, de gevaren zijn duidelijk grot­er bij 5G dan bij 4G

Weten­schap­pers wezen al eerder op de cor­re­latie tussen een grote con­cen­tratie aan radi­ogol­ven en een ver­hoogde kans op kanker, cel­lu­laire druk, genetis­che afwijkin­gen, voort­plant­i­ng­sprob­le­men, geheugen­prob­le­men en men­tale ziek­tes. Daar­bij werd ook reeds bewezen dat niet enkel mensen maar ook dieren gecon­fron­teerd wor­den met een hele hoop van deze bij­ef­fecten. Weten­schap­pers wijzen erop dat deze gevol­gen niet bewezen zijn, maar dat het nation­aal invo­eren van een 5G-netwerk – zoals de EU graag zou willen – onschuldige burg­ers zou veran­deren in proe­fkoni­j­nen, gevan­gen in een onon­tkoom­baar netwerk aan radios­tral­ing.

Het prob­leem met al deze cijfers is dat er niet vol­doende exper­i­menteel bewi­js is om met volle zek­er­heid aan te tonen dat er een causale relatie bestaat tussen de radi­ogol­ven en de ver­hoogde kans op al deze aan­doenin­gen. De reden? Een gebrek aan onder­zoek. Weten­schap­pers en enkele scep­tis­che politi­ci vra­gen al jaren voor meer onder­zoek naar de effecten van radi­ogol­ven, maar hun kri­tiek kri­jgt weinig gehoor.

Someone still loves you

Toch bli­jven de meeste politi­ci en tech­nolo­giebedri­jven voor­standers van het nieuwe 5G-netwerk. 5G zou bij­na hon­derd keer sneller zijn dan 4G, het zou hon­der­den giga­bytes in enkele sec­on­den kun­nen down­load­en en een gigan­tisch netwerk aan ver­nuftige appa­ratu­ur kun­nen onder­s­te­unen. De Bel­gis­che regering en de Europese Unie zijn dan ook van plan om het netwerk langza­am in te voeren vanaf 2020.

Opti­mis­ten zien in de nieuwe gen­er­atie van het inter­net de vol­gende stap naar een wereld op mensen­maat, die zich op een nooit eerder geziene schaal naar onze wensen kan schikken. Pes­simis­ten zien een ongetest prod­uct dat op een nooit eerder geziene schaal uit­getest zal wor­den op nietsver­moe­dende burg­ers. Een cyn­i­cus zou zich miss­chien kun­nen afvra­gen waarom ze zo nodig dit nieuwe netwerk beho­even, als het huidi­ge netwerk al zo goed func­tion­eert en er zo veel mogelijke gevaren zijn. Maar ja, de mens bli­jft een gemaks­di­er.