Oorspronkelijk gepubliceerd op 29/11/2019 – 3:50 door David Michiels
Dit artikel werdt oorpronkelijk gepubliceerd op de oude Schamper site. Toen deze uit gebruik werd genomen, werden alle artikels overgezet.
Ecologische waterzuivering is voorlopig voor de meeste stadsmensen geen optie. De rietvelden die hiervoor gebruikt worden, nemen namelijk enorm veel plaats in. Vooral op het platteland wordt de techniek gebruikt door pechvogels die niet aangesloten zijn op het rioleringsstelsel. Stadsmensen vallen dus vaak uit de boot en zien zich genoodzaakt het toilet door te spoelen met fris, proper kraantjeswater. Diederik Rousseau, hoofddocent aan de UGent Campus Kortrijk, heeft al twintig jaar een voorliefde voor waterzuivering en ziet potentieel in verticale tuinen om het proces compacter te maken. Samen met zijn collega’s, het bedrijf Muurtuin, VLAKWA en Vlaanderen Circulair, greep hij de kans om het systeem uit te testen in Gent en Lier.
De bacterie is uw vriend
Het systeem is opvallend simpel. “Het zijn een soort zakken gevuld met een groeimedium voor die planten. Deze zakken zitten tussen een metalen rooster dat bevestigd is aan de gevel. Het afvalwater, bijvoorbeeld van de douche of de afwasmachine, druipt door de grond en langs de wortels”, zegt Diederik. “Het is een misvatting dat de planten veel doen in die systemen. De zuiverende werking komt vooral van de bacteriën die op de bodem en de wortels van de plant leven. De hoeveelheid stikstof en fosfor die de plant opneemt, is vrij beperkt.”
“Berg die airco maar al op!”
Het proefproject heeft, naast z’n hoofddoel, opvallend veel bijkomende voordelen. De verdamping van het water onttrekt warmte en kan het hitte-eilandeffect in de stad verminderen door koelere lucht te bezorgen. De plantjes zijn vangnetten voor CO2 en fijnstof en ze zien er nog eens mooi uit ook. Ten slotte is de isolerende werking een enorme troef. “Wanneer je temperatuursensoren plaatst voor en na die verticale tuin zie je goed het temperatuurverschil: berg die airco dus maar al op!”
Enkel het toilet
“Voorlopig wordt het water enkel gebruikt om het toilet door te spoelen. Niet zozeer omdat de kwaliteit niet goed is, maar omdat de wet ons beperkt: als er enigszins sprake van is dat het water met mensen in contact komt, gaan alle alarmbelletjes rinkelen”, zegt Diederik. “Binnenkort zou dat wel eens kunnen veranderen aangezien de zomers steeds droger zijn. Boeren gebruiken bij droogte ook gezuiverd afvalwater om hun velden te irrigeren. Particulieren zouden dat ook perfect met hun planten kunnen doen.”
Een groene stad
Voor de waterzuiverende muurtuin van je dromen ben je vandaag al snel vijf- à zesduizend euro kwijt; een prijs die afhankelijk is van het benodigde aantal vierkante meter per persoon. Vermits alles nu nog heel ‘ambachtelijk’ in elkaar gezet moet worden, koestert Diederik wel de hoop dat het produceren op grotere schaal in de toekomst de prijs zal drukken. “Eind volgend jaar loopt het proefproject af en zullen we meer weten. Misschien wordt Gent wel echt een groene stad.”