Schot in de kinderroos


In het hartje van de Alpen ligt de kleine Zwitserse Confederatie. Sneeuw in de bergen en bloemetjes in de weilanden brengen ons kaasfondue, geheime bankrekeningen, goud zonder eigenaar en wapens. Wapens? Jawel, tijd voor een informatieve introductie.

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 17/11/2019 – 16:12 door Judith Lam­bert­Collin Car­don

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Ah, de Zwit­sers. Dat ze bedreven zijn in het mak­en van hor­loges, (de net iets slechtere) choco­lade en het ont­duiken van belastin­gen, is alom geweten. Maar wist je ook dat naast de wereld­beroemde zakmessen er ook een ander wapen inge­burg­erd is? De Zwit­sers zijn namelijk gek van gew­eren. Ze hebben er dan ook veel: naast mil­i­taire vuur­wapens, die jonge­man­nen tij­dens hun tien jaar durende leg­er­di­enst thuis moeten bewaren, hebben heel wat Zwit­sers een geweer in hun bez­it. Voor elke hon­derd burg­ers in het vre­delievende land vind je een der­tig­tal blaf­fers, gaande van pis­tolen tot de zware automa­tis­che wapens. In elke stad vind je wel een aan­tal schi­et­ba­nen waar je dan stoom kan afblazen door naar believen papieren doel­wit­ten met kogels te doorzeven.

Kind met wapen

Al dat spe­len met vuur­wapens zou wel eens gevaar­lijke gevol­gen kun­nen hebben. Toch tonen sta­tistieken aan dat Zwit­sers ver­ant­wo­ord omgaan met hun gew­eren en dat ongevallen slechts uit­zon­der­lijk voorkomen. Het land van melk- en hon­ing­choco­lade heeft een zeer laag aan­tal moor­den: slechts 0,5 per 100.000 in 2016. Ter vergelijk­ing: Bel­gië had 1,5 moor­den per 100.000, en alt-right heav­en Verenigde Stat­en had 7 keer het aan­tal van Zwit­ser­land. Dit valt waarschi­jn­lijk te verk­laren door­dat de Zwit­sers weliswaar een erg aan­wezige vuur­wapen­cul­tu­ur hebben, maar anders dan de VS, ook een relatief streng regel­gevend kad­er. Alvorens je een geweer koopt, moet je een ver­gun­ning aan­vra­gen, waar­voor je iden­ti­fi­catie en een leeg straf­blad moet voor­leggen. Zomaar je wapen op straat dra­gen mag je ook op je buik schri­jven.

De Zwit­sers hebben een erg aan­wezige vuur­wapen­cul­tu­ur

Toch staat niet iedereen te sprin­gen voor meer gew­eren. Onder druk van de Europese Unie moest Zwit­ser­land dan ook stren­gere regels invo­eren als ze deel wou wor­den van de Schen­gen­zone. Ook in het land zelf zijn kri­tis­che stem­men te vin­den. Dit jaar nog gaf een meerder­heid van de Zwit­sers in een nation­aal ref­er­en­dum aan dat ze voor­stander zijn van stren­gere con­troles en meer reg­u­ler­ing. Ook pro­fes­sor Mar­cel Zwahlen, een grote tegen­stander van de wapen­cul­tu­ur in zijn land, stelt de geringe moord- en ongeval­ci­jfers in vraag, want in een studie die hij zelf uitvo­erde con­sta­teerde hij dat 90 pro­cent (!) van de moor­den en zelf­mo­or­den met een vuur­wapen te mak­en zouden hebben. Maar dat zal de Zwitser waarschi­jn­lijk (knak)worst wezen.

Als paddenstoelen uit de grond schieten

Na al die uren te sli­jten in de schi­et­baan heeft de Zwit­serse gew­eren­liefheb­ber onder­tussen vaardighe­den ontwikkeld waarmee hij of zij dan wel eens mee zou willen stoe­fen bij vrien­den. Maar hoe doe je dat? Zomaar op straat begin­nen schi­eten lijkt redelijk onver­standig. Niet getreurd, want net met dat doel zijn er tal van schi­et­fes­ti­vals te vin­den! Volkss­chiessen zijn fes­ti­vals in alle Zwit­serse con­treien, waar ama­teurschut­ters met elka­ar in com­peti­tie kun­nen gaan. De crème de la crème van deze gezel­lige samenkom­sten is de Eid­genös­sis­ches Schützen­feste, een fes­ti­val te velde waar schut­ters het tegen elka­ar opne­men in 5 cat­e­gorieën, ver­schil­lend in afs­tand en type geweer. Met een max­i­maal aan­tal deel­ne­mers van 50.000 is dit tevens de groot­ste schi­et­com­peti­tie ter wereld. 

Wie wilt nu niet vereeuwigd staan naast Han­srued­it Göt­ti en Jörg Koller?

Nog een kind met wapen

Het is een echt nation­aal gebeuren. Om er het hele land bij te betrekken, organ­iseert de Schweiss­er Schiess­portver­band (SSSV) het fes­ti­val elke keer in een andere uithoek van het land. Dit is echter een zodanig ingewikkelde logistieke puzzel dat het schi­et­festi­jn slechts om de vijf jaar plaatsvin­dt. Goed nieuws voor de liefheb­bers onder u, want het is niet lang meer wacht­en tot de vol­gende edi­tie! Van 12 juni tot 12 juli 2020 kan je een maand lang gaan knallen in Luzern. Wij zouden zeggen: allen daarheen! Want in alle eerlijkheid, wie wilt nu niet vereeuwigd staan naast Han­srued­it Göt­ti of Jörg Koller als de enige echte Schützenkön­ing? Helaas moet je wel Zwit­sers staats­burg­er zijn om mee te doen. Dus haal dat ver­val­ste Zwit­serse paspoort en pis­tool maar boven: jouw tijd is gekomen!

Jong geleerd is oud gedaan

Je hoeft zelfs niet eens vol­wassen te zijn om een geweer in de hand te nemen. Ook bij tieners is het een heel pop­u­laire hob­by. Want waarom zou je wacht­en tot je acht­tiende om met vuur­wapens te spe­len, als je al vanaf je tiende lev­en­s­jaar met lucht­druk­wapens wat stoom kunt aflat­en in schi­et­ba­nen? Schi­et­sport is niet alleen mogelijk, maar wordt zelfs actief aange­moedigd bij jon­geren. In het land waar treinen en medis­che zorg onbe­taal­baar zijn, kan je vanaf je vijf­tiende gratis lessen vol­gen om een echte Young Shoot­er te wor­den. Een wapen wordt je geleend door de club en je mag het ook mee naar huis nemen als je je zeven­tiende lev­en­s­jaar hebt bereikt.

In een land waar treinen en medis­che zorg onbe­taal­baar zijn, kan je vanaf je vijf­tiende gratis lessen vol­gen om een echte Young Shoot­er te wor­den

Net zoals bij de betere gezelschap­spel­let­jes bestaat er trouwens ook een kinderver­sie van de Schützen­feste, namelijk het Knaben­schiessen. De toeris­tis­che dienst stelt ons gerust dat dit hele­maal niet gaat om het rit­ueel ver­mo­or­den van jonge knapen, maar net om hen te emanciperen en van kinds­been af al de kneep­jes van het vak te leren.  Jon­geren tussen de 13 en 17 jaar hebben de kans om het tegen elka­ar op te nemen, en dit met de enige echte SIG SG 550 assault rifle! De Knabe of Fräulein die zich daar als beste meester van maakt, mag zich dan een jaar lang Schutzekönig of Schutzeköni­gin noe­men. Vanzelf­sprek­end iets waarmee de Zwit­serse fam­i­lies trots kun­nen zijn op hun kleine spruiten. In tegen­stelling tot de vol­wassen ver­sie vin­dt deze activiteit op kleinere schaal jaar­lijks plaats nabij Zürich in het begin van sep­tem­ber; indi­en de herex­a­m­ens gun­stig vallen de per­fecte uit­stap dus. En indi­en de toeschouw­ers niet genoeg plezi­er zouden beleven aan het Wilde West­en van West-Europa, is er ook nog een aan­vul­lende ker­mis. Voor wie het schi­eten nog steeds verki­est in een onschuldiger schi­etkraam.