Rector verbiedt lezing Dewinter niet, ondanks groeiend protest


Een opiniestuk uit Antwerpen, protesten in Gent en aanklachten uit verschillende hoeken: de lezing van Filip Dewinter die op 1 december gepland staat lokt veel reacties uit. Wat is er aan de hand? 

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 10/11/2022 – 14:36 door Pieter Beirens

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

De lez­ing die Vlaams Belang­politi­cus Fil­ip Dewin­ter zal geven over zijn boek ‘Omvolk­ing’, kwam eerder al in opspraak nadat deze in Kessel-Lo begon met Dewin­ter die tegen de grond werd gew­erkt. Net voor de lez­ing aan de UAntwer­pen gooiden betogers dan weer water en een ei naar de politi­cus.

Foto Hannes Blockx

UAntwerpen

Een nat pak was echter niet de enige reac­tie op die lez­ing in Antwer­pen. Voor een groep doc­tor­an­di aan de Fac­ul­teit Let­teren en Wijs­begeerte van UAntwer­pen riep de lez­ing veel vra­gen op, die ze deze week in een opini­es­tuk in Knack geuit hebben. Hun getu­ige­nis over die avond spreekt alvast boekde­len: extreem­rechtse groeperin­gen die er zich verza­melden, andere lessen die voor de lez­ing moesten uitwijken en pogin­gen tot intim­i­datie van­wege poli­tie. De titel van hun opinie vat samen: “Waarom verki­est UAntwer­pen een extreem­rechtse lez­ing boven haar eigen lessen én de garantie op een veilige werkomgev­ing?”

De keuze van UA-rec­tor Her­man Van Goethem om de lez­ing door te lat­en gaan, op gronde van vri­je mening­suit­ing en niet op voor­hand te willen vero­orde­len, kan bij de doc­tor­an­di op weinig ste­un reke­nen. Ze eindi­gen hun plei­dooi dan ook met een bood­schap naar UGent: “We hopen alvast dat de ervarin­gen in Antwer­pen de Gentse uni­ver­siteit mogen inspir­eren om moedi­ger op te tre­den en het wél op te nemen voor haar stu­den­ten, voor haar per­son­eel en voor een veilig kli­maat bin­nen de uni­ver­siteit ongeacht kleur, migratieachter­grond of poli­tieke voorkeur.” 

De betogin­gen verzetten zich tegen een UGent dat een forum zou bieden aan de omvolk­ings­the­o­rie, een fascis­tis­che samen­zw­er­ings­the­o­rie

In onze eigen stad was het echter niet wacht­en op deze hoop. Op dezelfde dag als de lez­ing aangekondigd werd, kwam via Face­book al een protest tegen de lez­ing uit de bus: een “mars tegen haat en racisme aan de UGent”. Wan­neer die mars samenkomt? Een hal­fu­ur voor de start van de lez­ing, enkele tien­tallen meters ver­wi­jderd van de cam­pus waar de lez­ing zal plaatsvin­den. 

Het zal ook niet enkel bij deze ene mars bli­jven. De groep achter de mars, Geen haat en racisme aan de UGent​​​​​​, kondigde sinds­di­en al twee andere acties aan: een op 10 novem­ber aan het Ufo, voor de samenkomst van de Raad van Bestu­ur, en een op 24 novem­ber aan het Rec­toraat. De eis? De annu­latie van de lez­ing. De betogin­gen verzetten zich tegen een UGent dat een forum zou bieden aan de omvolk­ings­the­o­rie, een fascis­tis­che samen­zw­er­ings­the­o­rie. Deze lez­ing toe­lat­en zou vol­gens hen dan ook niet stro­ken met het non-dis­crim­i­natiebeleid van Uni­ver­siteit Gent. Ver­schil­lende poli­tieke verenigin­gen en maatschap­pelijke groepen deelden de actie al. 

Waarom protest?

Een van de organ­isaties die aan­wezig zullen zijn, is Jong­so­cial­is­ten Gent. Zij vin­den dat de uni­ver­siteit een veilige plaats hoort te zijn voor alle stu­den­ten. “De UGent schi­et teko­rt in haar ver­plicht­ing die vei­ligheid voor ál haar stu­den­ten te garan­deren”, laat bestu­urd­slid en onder­voorzit­ter Nona De Dier weten. “Niet alleen is wat Dewin­ter verkondigt gevaar­lijk, uit het verleden is ook gebleken dat deze lezin­gen niet zon­der inci­den­ten ver­lopen, en dat ze soms zelfs een bepaald pub­liek aantrekken dat er niet voor terugde­inst fysiek geweld te gebruiken. Het kan écht niet dat onze uni­ver­siteit een plat­form biedt aan een man die stelt dat bepaalde groepen min­der­waardig zijn aan anderen, die mensen­recht­en van anderen in twi­jfel trekt.” 

“Ik begri­jp de bezorgdheid ten volle, maar ik zal Fil­ip Dewin­ter niet op voor­hand de toe­gang tot de UGent ontzeggen.”
– Rik Van de Walle

Rec­tor Rik Van de Walle laat alvast weten de lez­ing niet te willen annuleren. “Ik begri­jp de bezorgdheid ten volle, maar ik zal Fil­ip Dewin­ter niet op voor­hand de toe­gang tot de UGent ontzeggen.” De rec­tor ste­unt op het feit dat de organ­isator van de lez­ing, KVHV-Gent, een erk­ende verenig­ing is. “Die verenig­ing heeft de activiteit cor­rect aangemeld en moet zich voor de organ­isatie van deze activiteit ook aan de voor­waar­den houden, waaron­der de regel van woord en wed­er­wo­ord. Op alles wat Fil­ip Dewin­ter tij­dens de lez­ing zegt, moet een reac­tie gegeven kun­nen wor­den. Het beste resul­taat zou zijn dat hij tij­dens de lez­ing der­mate tegenge­spro­ken wordt dat de UGent nadi­en door hem niet langer als een aantrekke­lijke locatie voor dergelijke lezin­gen beschouwd wordt.” 

Van de Walle hecht, net als Van Goethem, veel belang aan de vri­jheid van mening­suit­ing, maar met een bedenk­ing. “We houden uit­er­aard in de gat­en wat er tij­dens de lez­ing gebeurt en gezegd wordt. Indi­en tij­dens de activiteit aangezet wordt tot zak­en die niet wet­telijk zijn, zullen de nodi­ge stap­pen gezet wor­den, zoals de UGent ook deed in reac­tie op de lez­ing van Jeff Hoey­berghs.”