Psychonauten

Obscure fly­ers, cryp­tis­che e‑mails en een afspraak op een ver­bor­gen locatie: het klinkt als een of andere who­dunit uit de jaren 40. De oorza­ak voor alle mys­terie is echter niet om de moor­de­naar van de Black Dahlia te vin­den, maar om bij de praat­groep ‘Psy­cho­naut­en in Gesprek’ terecht te komen. Psy­cho­naut: “Iemand die op ont­dekkingsreis gaat in het uni­ver­sum van de geest – een men­tale reiziger. Dat kan door mid­del van med­i­tatie of lucide dromen, maar in de meeste gevallen mak­en psy­cho­naut­en gebruik van psy­che­del­i­ca.” We vin­den V. op de eerste verdieping van een niet nad­er genoemde kroeg – raad­selachtig, weet je nog?

Een reis

“Ik ben nu iets meer dan twee jaar aan het exper­i­menteren met psy­che­del­i­ca, en ik heb echt onbeschri­jflijke din­gen meege­maakt”, begint V. Van­daar het idee om ‘Psy­cho­naut­en in Gesprek’ op te richt­en. “Zelfs wan­neer de mensen ron­dom je ervoor open staan, zijn de ervarin­gen zo bizar en uniek dat er niet over te com­mu­niceren valt. Dat kan een gevoel van vervreemd­ing opwekken. Het voelt als kleur uit­leggen aan een blinde.”

“Het voelt als kleur uit­leggen aan een blinde”

Zelf exper­i­menteert V. voor­namelijk met 4‑A­cO-DMT en 1P-LSD. 4‑A­cO-DMT is een chemisch analoog van psilo­cy­bine, de werkzame stof in pad­den­stoe­len. Deze chemis­che analoog kan dus in far­ma­col­o­gisch onder­zoek gebruikt wor­den, zek­er omdat het een bij­na iden­tiek tox­i­citeit­sprofiel heeft als psilo­cy­bine, waar­door de effecten per­fect voor­spel­baar zijn. “Je weet dus exact wat je kri­jgt. Dat is anders dan wan­neer je lsd op straat koopt. Dat kan een andere drug zijn, waarmee je jezelf kan vergifti­gen.” 1P-LSD is een analoog van lsd, waar­door de effecten gelijkaardig zijn, al duren ze twee uur min­der lang.

“De trips hebben me op een enorm posi­tieve manier veran­derd”, luidt het bij V. Op de fly­ers die her en der in Gent te vin­den waren, stond te lezen dat psy­che­del­i­ca ook kan helpen tegen angst­stoor­nissen en depressie. “Vele onder­zoeken staven deze stelling en er zijn ook veel anek­dotes die sug­ger­eren dat het je kan helpen met je ang­sten. Mensen met kanker doorstaan vaak doo­d­sang­sten, maar door psy­che­del­i­ca en de bijbe­horende ervarin­gen kun­nen ze er makke­lijk­er mee omgaan. Het­zelfde soort posi­tieve effecten heb ik ook per­soon­lijk onder­von­den.”

Buiten jezelf

Onder­zoek van dr. James Fadi­man, een echte fron­trun­ner wat betre­ft onder­zoek naar psy­che­del­i­ca, toonde ook aan dat een tran­scen­dente ervar­ing – voor­namelijk aan de hand van ayahuas­ca – kon helpen met ver­slav­ing­sprob­lematieken van onder andere alco­hol en heroïne. Hij the­o­re­tiseert dat veel mensen last hebben van ver­slav­ing omdat ze zich geï­soleerd voe­len, zon­der con­nec­tie met de mensen en de wereld ron­dom zich. Na de tran­scen­dente ervar­ing rap­por­teer­den de proef­per­so­n­en wel gedronken te hebben, maar er geen genot meer in te hebben gevon­den. Ze wilden hun emoties en de wereld ron­dom zich niet meer ver­doven. Dit soort veel­belovend onder­zoek werd voor de jaren 70 vaak uit­gevo­erd, maar omdat lsd een teken van de tegen­cul­tu­ur van hip­pies was gewor­den, werd de drug geïl­le­galiseerd en wer­den alle onder­zoeken stil­gelegd. Het is pas sinds kort dat er opnieuw onder­zoek gedaan wordt naar de ther­a­peutis­che mogelijkhe­den van psy­che­del­i­ca.

Naar jezelf

Psy­cho­naut­en zijn geen rook­ies die licht over het gebruik van psy­che­del­i­ca gaan. Voor elke trip onder­zoeken ze uit­ge­breid de effecten van de drug die ze gaan nemen en wat het doel is van de trip. Nadi­en vol­gt er ook een uit­ge­brei­de zel­fre­flec­tie waar­voor vaak meerdere dagen nodig zijn om de hele trip te kun­nen ver­w­erken. Voor en na, maar ook tij­dens de trip is het belan­grijk dat je in een veilige, gecon­troleerde omgev­ing bent. “Het punt is dat je alti­jd een begelei­der moet hebben. Anders kun je op je kop vallen”, besluit V. wan­neer hij over zijn bizarste en meteen ook laat­ste trip ooit zon­der begelei­der vertelt. “Al was het een zeer posi­tieve trip, toch heb ik veel geluk gehad, want het was com­pleet onver­ant­wo­ord dat ik alleen was. Het doel van de trip was pure intro­spec­tie. Ik ging thuis op een stoel zit­ten en mijn eigen gedachte­gang analy­seren. De after­math van die trip: ik was heel hard op mijn hoofd gevallen, de vlo­er van mijn kamer was bedekt met glas en gebro­ken kristal en het nachtkast­je van mijn bed  was gekraakt. Er was een moment waarop ik door de muur probeerde wan­de­len omdat ik om één of andere reden dacht dat dat ging lukken.” Een mogelijke oorza­ak hier­voor? V. was tij­dens de trip in staat om gevoe­lens en prikkels los te kop­pe­len van het zelf­con­cept, het ego, van de sen­satie. “Als je honger hebt, iden­ti­ficeer je die prikkel met een ego, dat is de impuls voor de actie ‘ik moet eten’. Ik had toen ook honger, maar door de inzicht­en in de gedacht­en­struc­tu­ur tij­dens de trip kon ik dat ook ver­lat­en. Dat was heel bizar. De sen­satie van honger werd per­fect, com­pleet. De sen­satie was zo puur dat deze niet meer gekop­peld werd aan de zelf die ik was of zou moeten zijn. Ook toen ik op mijn hoofd viel was er geen pijn, want alles was pure sen­satie.”

“Je moet alti­jd een begelei­der hebben. Anders kun je op je kop vallen”

Nieuw onder­zoek sug­gereert dat psilo­cy­bine, de hoofd­com­po­nent van magis­che pad­destoe­len nieuwe con­nec­ties in de herse­nen doet ontstaan tussen eerder onver­bon­den delen van de herse­nen. Ook heeft men ont­dekt dat con­nec­ties niet op een willekeurige manier, maar in ver­schil­lende onder­schei­d­bare patro­nen of cirkels gevor­md wor­den. Door deze nieuwe con­nec­ties ervaren som­mige gebruik­ers onvoorstel­bare zak­en als bijvoor­beeld het zien van muziek in kleuren. Neu­roloog David Nutt denkt ook dat deze nieuwe con­nec­ties voor intense ver­loss­ing of oplucht­ing kun­nen zor­gen.

Psy­cho­naut of astro­naut, er zijn ver­schillen, zow­el in schri­jfwi­jze als in de reis die ze mak­en, maar zek­er ook veel gelijkenis­sen. Alle­bei zijn ze wel eens met hun hoofd en gedacht­en boven de wolken, in hogere sfer­en. Ze reizen ver weg, maar komen graag terug met hun voet­jes op de grond te staan om lat­er opnieuw te kun­nen vertrekken. Ook vertrekken ze alle­bei niet zomaar op reis. Een grondi­ge voor­berei­d­ing is vereist en weten­schap is nooit ver weg te denken. Vei­ligheid boven alles. Je wil niet dat je ruimtesonde tij­dens de vlucht in vlam­men opgaat of onbestu­ur­baar in een lege kos­mos rond gaat zweven. En bei­den komen met onver­wo­ord­baar rijke ervarin­gen weer thuis.

Bij micro­doser­ing spreken we van een sub­per­ceptuele dosis: een dosis die niet expli­ci­et waargenomen wordt. Dus neen, die zak­en­mensen zit­ten niet alle­maal te hal­lu­cineren achter hun bureau. Het effect zit hem in kleine din­gen: je bent wat vrien­delijk­er, een beet­je meer tol­er­ant, wat pro­duc­tiev­er en cre­atiev­er, en dit voor een lan­gere tijd dan nor­maal. Mensen beschri­jven het als het gevoel een uit­zon­der­lijk goede dag gehad te hebben. Daar­naast is het effect veel effec­tiev­er en met min­der bijw­erkin­gen dan cog­ni­tieve enhancers, afgelei­den van speed, met als het meest bek­ende voor­beeld rila­tine. Waarom ont­dekken we dit won­der­mid­del nu pas?

Albert Hof­mann, de uitvin­der van lsd, nam tegen het einde van zijn lev­en zelf gemid­deld twee keer per week een micro­dosis – naar men zegt wan­neer ‘hij ging wan­de­len tussen de bomen’. Zelf was hij vol lof over de effecten van deze micro­dos­es, en vond hij dat er te weinig onder­zoek naar gedaan werd. Onder­tussen was lsd natu­urlijk al ille­gaal – een feit waar Hof­mann zelf niet mee akko­ord ging, want hij heeft tot het einde van zijn lev­en geprobeerd om lsd gang­baar te mak­en als ther­a­pievorm bin­nen de psy­chi­a­trie.

Nu in cijfers: wan­neer het gaat over een tran­scen­dente dosis – een dosis waar je best een trip­begelei­der bij de hand hebt – is dit een dosis van 400 micro­gram. 200 micro­gram is ideaal voor wan­neer je wil graven in het diep­ste van je ziel, en dus ook voor psy­chother­a­pie. Wan­neer je moeil­ijke fysis­che of bio­mech­anis­che prob­le­men wil oplossen, neem je beter 100 micro­gram. 50 Micro­gram stond vroeger bek­end als de muse­um­do­sis – nu eerder als de con­cert­do­sis. En uitein­delijk is een micro­dosis 10 tot 15 micro­gram.

Een dosis om de drie dagen is genoeg om de effecten waar te nemen. Dat komt omdat een micro­dosis lsd effect heeft voor een twee­t­al dagen. Dat spreekt de weten­schap volledig tegen, want vol­gens experten zou deze dosis al bin­nen ander­half uur al uit­gew­erkt moeten zijn. Lsd is boven­di­en niet ver­slavend, deels omdat je lichaam zeer snel tol­er­antie opbouwt. Twee dagen na elka­ar een dosis nemen, zou amper iets doen.

Zoals bij alle drugs zijn er natu­urlijk ook bijw­erkin­gen. Som­mi­gen rap­porteren een ver­hoogde bloed­druk, sti­jfheid aan de kaak­spi­er, hoofd­pi­jn, droge ogen, overgevoe­ligheid aan scher­men, para­noia, delusies en hypochon­drie. Micro­doseer dus op eigen risi­co, maar miss­chien kan het toch helpen om die exa­m­ens door te komen. Of niet, want wij zetten mensen niet aan tot drugge­bruik.