Paniek in de Chocoladefabriek

‘Char­lie and the Choco­late Fac­to­ry’ lijkt op het eerste gezicht een hartver­war­mende kinder­film, maar schi­jn bedriegt. Bij nad­er inzien blijkt de magis­che fab­riek eerder op een helse, ongereg­uleerde nacht­mer­rie. Een aan­dachtige blik op de vei­ligheid en arbei­dsvoorschriften bin­nen het bedri­jf schetst een donker beeld van de choco­ladetove­naar.

Een Gouden Kans

Door een gouden tick­et in een choco­ladereep mag Char­lie (of Sjakie, zoals onze noorder­bu­ren hem genoemd hebben) de choco­lade­fab­riek van de mys­terieuze Willy Won­ka bezoeken met zijn opa, die trouwens tot voor kort par­a­siteerde op de sociale zek­er­heid mid­dels het fak­en van bedlegerigheid. Vanaf ze daar aankomen, blijkt dat de fab­riek bemand wordt door slaven en bij elk nieuw deel van het gebouw wordt een kind op mys­terieuze wijze opge­blazen of ontvo­erd door kwade eekhoorns. Telkens als een van deze bij­na-fatale ongelukken plaatsvin­dt, begin­nen de Oem­pa Loem­pa’s, die Won­ka uit de jun­gle haalde met de belofte ze cacaobo­nen te geven in ruil voor harde, fysieke arbeid, spon­taan een lied­je te zin­gen om de kinderen de een of andere lev­ensles bij te bren­gen. Zijn er dan echt geen vei­lighei­d­sregels in deze waanzin­nige fab­riek?

Rules aren’t meant to be broken

Gelukkig zijn er instanties zoals de Europese Unie (EU), die ons met hun regels behoe­den voor zulke gevaar­lijke sit­u­aties. De choco­lade­fab­riek bevin­dt zich hoogst­waarschi­jn­lijk in het Verenigd Koninkrijk. De schri­jver van het orig­inele ver­haal, Roald Dahl, was immers een Brit. Het Verenigd Koninkrijk ligt, althans tot die dek­selse brex­it zich voltrekt, in de EU. Dit betekent dat Willy Won­ka eigen­lijk de Europese regels zou moeten vol­gen, maar niets blijkt min­der waar. Het feit dat doorheen de film bijvoor­beeld geen enkel vei­lighei­ds­bord te zien is, zelfs niet naast de choco­laderiv­i­er waar Duitse kinderen zomaar in kun­nen vallen, is ron­duit gevaar­lijk. Merk ook het gebrek aan nooduit­gan­gen op. Bepaalde delen van de fab­riek lijken boven­di­en enkel toe­ganke­lijk via een reusachtige viking­boot. Waar moeten de werkne­mers naar­toe als er bijvoor­beeld een brand uit­breekt? Het is geen geheim dat Won­ka weinig inter­esse toont in de vei­ligheid van de kinderen die zijn fab­riek bezoeken, maar zelfs zijn eigen werk­lustige helpers wor­den dus volledig aan hun lot overge­lat­en.

Dit is niet het enige moment waarop we zien dat Won­ka zijn werknemers/slaven moed­willig in gevaar brengt. Op een bepaald moment gebruikt hij hen zelfs open­lijk als proe­fkoni­jn. De kauw­gom die mensen in gigan­tis­che blauwe bessen doet veran­deren, blijkt al op meerdere werkne­mers getest. Naast het feit dat er alweer geen waarschuwin­gen te vin­den zijn, doet Willy Won­ka – behalve dan een passieve opmerk­ing – niets om de kauw­grage Vio­let te stop­pen. We kun­nen alleen maar aan­nemen dat hij het beu was om op zijn eigen werkne­mers te testen. 

Uit al het voor­gaande kun­nen we enkel besluiten dat Willy Won­ka een gevaar­lijke, egoïstis­che mani­ak is die zijn werkne­mers betaalt in bonen en de EU-regels volledig aan zijn gelak­te schoen lapt. We zien nooit uit­drukke­lijk waar de winst van de fab­riek naar­toe gaat, maar de Leave-cam­pagne voor de brex­it zou geen slechte gok zijn.