Ocean’s Fourteen

Dat Mark Zucker­berg niet zo gesteld is op onze pri­va­cy is basisken­nis in de 21e eeuw. Van hip­sters tot bejaar­den, van com­mu­nis­ten tot islami­tis­che con­ser­vatieven, nie­mand lijkt erg veel vertrouwen te hebben in ’s werelds bek­end­ste sociale medi­um. Maar nu hebben ze het toch echt wel erg ver gedreven. Vol­gens de laat­ste bericht­gevin­gen heeft Cam­bridge Ana­lyt­i­ca (CA) de gegevens gebruikt van zo’n 87 miljoen gebruik­ers, zo veel dat zelfs de Amerikaanse Senaat het schan­daal niet langer kon negeren.

Als mensen van de weten­schap raak­ten wij gefasci­neerd door de psy­chol­o­gis­che inter­net­pi­rat­en en besloten we hun tac­tieken ook eens uit te proberen. Hide yo’ likes, hide yo’ clicks, want wij ope­nen de jacht op psy­chol­o­gis­che profie­len. 

Stap 1: Voorbereiding

CA verza­melde data via de app myPer­son­al­i­ty, een van de vele per­soon­lijkhei­d­stesten die geregeld op onze tijdli­j­nen ver­schi­j­nen. Op basis van hon­derd vra­gen kon de app per­soon­lijkhe­den van deel­ne­mers con­strueren. Het mod­el dat hier­voor gebruikt wordt is OCEAN, een acronon­iem waar­van iedere let­ter overeenkomt met een bepaalde karak­tertrek.

Hide yo’ likes, hide yo’ clicks, want wij ope­nen de jacht op psy­chol­o­gis­che profie­len

De eerste, open­heid, lev­ert een hoge score op als je een lev­endi­ge ver­beeld­ing en een brede waaier aan inter­ess­es hebt, maar een lage als je een prak­tis­che huis­mus bent. Spon­tane chaoten scoren dan weer laag op de tweede fac­tor, zorgvuldigheid. Naast de derde, extra­ver­sie, is er ook nog wel­wil­lend­heid. Hier wor­den kop­pi­gaards tegen­over naïeve ja-knikkers geplaatst. Geen nood als je hier laag scoort, want trots is ook een posi­tieve eigen­schap, echt waar. De laat­ste gaat over natu­urlijke reac­ties, of neu­roti­cisme, maar lat­en we voor het ego van een van de auteurs zeggen dat het dat eerste is. Wie hier laag scoort, is niet makke­lijk over­stu­ur en eerder relaxed. Dat in tegen­stelling tot iemand die zich vlug zor­gen maakt. (“Ik heb gewoon heel veel emoties, oké?”)

Via myPer­son­al­i­ty acher­haalde CA de psy­chol­o­gis­che profie­len van iets min­der dan 200.000 mensen die vri­jwillig gebruik­maak­ten van de app. Op zich niets nieuws, want we weten alle­maal dat Mark ons beter kent dan onze ther­a­peut. Wat opvalt, is dat CA cor­re­laties ont­dek­te tussen OCEAN-scores en ons like-gedrag, maar de linken tussen per­soon­lijkhei­d­saspecten en likes in eerste instantie niet logisch leken. Vaak geliket door open per­so­n­en waren Nir­vana en Sys­tem of a Down, bijvoor­beeld. Min­der open per­so­n­en klikken op het duim­p­je bij Miley Cyrus en Nick­le­back. Andere ver­ban­den waren dan weer alles­be­halve ver­rassend. Mensen die graag teke­nen, zouden eerder intro­vert zijn, en wiskunde is het domein van emo­tion­eel sta­biele mensen. Ben je iemand die geni­et van Minecraft en Adven­ture Time? In dat geval bent u waarschi­jn­lijk erg slordig (en twaalf). 

Stap 2: De overval

We vroe­gen ons natu­urlijk af of ook wij onze Face­book-vrien­den kon­den analy­seren door hun likes te observeren. Dat zou ons een hele hoop node­loze inter­ac­ties besparen. Daar­naast zouden we ook nog een cen­t­je bij kun­nen ver­di­enen door de info door te verkopen aan Poet­in. Elf proe­fkoni­j­nen wer­den uitvo­erig door ons ge-Face­book-stalkt. Likes zijn spi­jtig genoeg niet zo juicy als oude foto’s uit het mid­del­baar.

We vroe­gen de deel­ne­mers de betrouw­bare OCEAN-test in te vullen, waar het inter­net gelukkig vol van staat. Ter­wi­jl ze dat deden, haalden we onze stalk­skills boven en gin­gen we op hun profie­len op zoek naar opval­lende likes. Om het eerlijk te houden hield­en we enkel reken­ing met de likes en negeer­den we alle infor­matie die we al over de mensen had­den. Op die manier probeer­den we de meth­od­es van CA na te apen. De test werd een app, wij wer­den de onethis­che stalkbedri­jven.

Stap 3: De buit

We moeten toegeven dat wij, alsook onze proe­fkoni­j­nen, aan­vanke­lijk scep­tisch ston­den tegen­over de validiteit van ons onder­zoek. Ken­nelijk is er maar weinig psy­chol­o­gisch onder­zoek gebaseerd op het gebruik van de F3-toets. Ver­baz­ing­wekkend genoeg schat­ten we van bij­na alle proef­per­so­n­en min­stens drie scores juist in. 

De eerste bevin­d­ing is waarschi­jn­lijk niet zó ver­baz­ing­wekkend: hoe meer pagina’s iemand liket, hoe beter zijn of haar karak­ter kan wor­den bepaald. Van test­per­so­n­en die een heel fes­ti­val aan bands liken kon­den we gemid­deld vier van de vijf OCEAN’s cor­rect voor­spellen. Van de enke­len die sinds hun twaalfde niks meer geliket had­den, had­den we maar één, max­i­mum twee eigen­schap­pen juist. De gouden raad is dan ook duidelijk: als je niets liket, deel je geen info over jezelf. Denk echter niet te snel dat je veilig bent, want in tegen­stelling tot ons had CA toe­gang tot álle likes, en niet enkel de pag­i­na’s. 

Ook waren som­mige van de eigen­schap­pen veel makke­lijk­er te raden dan de andere. Extro­ver­tie, open­heid en wel­wil­lend­heid had­den we bij­na alti­jd juist als er we over vol­doende likes beschik­ten. Emo­tionele sta­biliteit en ver­zorgdheid daar­ente­gen bleken vaak niet meer dan een bere­de­neerde gok. Heeft dit enige weten­schap­pelijke rel­e­vantie? Geen idee, wij zijn geen weten­schap­pers, maar het leek ons wel tof deze cor­re­latie even mee te delen.

We vin­den het wel cru­ci­aal om de nodi­ge vraagtekens te plaat­sen bij ons onder­zoek. Uit­er­aard beperk­ten we ons tot het al dan niet kun­nen bepalen van iemands per­soon­lijkheid. CA claimt echter ook nog eens dat de info gebruikt kan wor­den om op reclame op maat van de deel­ne­mers te mak­en. Zo ver zijn wij jam­mer genoeg niet ger­aakt. Ook weten we nog steeds niet hoe betrouw­baar zo’n zelfin­ge­vulde per­soon­lijkhei­d­stest nu eigen­lijk is. Als we iéts geleerd hebben over online gedrag, is het wel dat mensen niet alti­jd eerlijk zijn. Dat zou kun­nen verk­laren waarom onze meeste test­per­so­n­en Stoï­ci­jnse socialites bleken te zijn.