It’s Alive!

Een gewone dins­dag­namid­dag in de Albert Hei­jn. Ter­wi­jl ik me een weg probeer te banen tussen hip­sterkop­pelt­jes die treuze­len bij avo­cado’s, valt mijn oog op een bak­je kip­pen­hart­jes. Net zoals elke week vraag ik me af welke soort mensen zo nu en dan iets hebben van: goh, van­daag heb ik weleens zin in wok met kip­pen­hart­jes. Nor­maal gezien neem ik ze nooit mee, mijn puur ‘weten­schap­pelijke’ inter­esse ten spi­jt. Een heel bak­je kopen om er gewoon eens een­t­je te ontle­den? Zo’n weirdo ben ik nu ook weer niet. Tot nu. Ik vroeg me immers al een tijd­je af wat er met zo’n kip­pen­hart­je zou gebeuren mocht je er stroom door­ja­gen. Zou het samen­trekken zoals die kikker­been­t­jes in dat beruchte biolo­gie-exper­i­men­t­je van Gal­vani? Zou er weer een hart­slag te zien zijn of zou het eerder langza­am versmeulen of – nog spec­tac­u­laird­er – ont­plof­fen? Zeer rel­e­vante vra­gen, zoals u zelf wel kan merken. Het bak­je gaat dus voor één keer het mand­je in. In naam van de weten­schap.

DIY-reanimatieset

Het idee is dus om een kip­pen­hart­je met elek­trische stim­u­latie opnieuw te doen klop­pen. Zeer ambitieus, ik weet het. Mijn beperk­te medis­che ken­nis zou in feite al vol­doende moeten zijn om te besef­fen dat je een hart dat ver­moedelijk al stil­staat, begint te degener­eren en al een hele tijd geen zuurstof meer gehad heeft, niet meer aan de praat kan kri­j­gen. Maar wie weet? Een kip is toch een lagere dier­soort? Als je een kikker­been­t­je kunt lat­en spas­ten, dan moet dit toch ook lukken? Zek­er wel. We gaan er gewoon voor. Ik rep me dus naar de dicht­st­bi­jz­i­jnde doe-het-zelf-zaak en koop er een bat­ter­ij van negen volt, een scholierenkit­je met een lam­p­je en een rood en zwart draad­je en set­je krokodil­len­bek­jes, want dat is zo ongeveer wat ik me nog herin­ner van de lessen Tech­nis­che Opvoed­ing. Nu we al het nodi­ge hebben, is het tijd om het exper­i­ment van start te lat­en gaan.

De redac­tie wordt heel even omge­toverd tot een geïm­pro­viseerd lab. Ter­wi­jl de hart­jes in een bek­ert­je water ont­dooien, peuter ik enkele cen­time­ters iso­latie van de draad­jes zodat de kop­er­draad vrij komt te liggen. Achter­af gezien was dit waarschi­jn­lijk niet nodig, maar wat weet ik? Daar­na probeer ik de draad­jes aan de krokodil­len­tan­gen te beves­ti­gen en wikkel ik een van de draad­jes met veel gek­lun­gel rond een hart. Het andere draad­je – dat als de aard­ing moet dienen – prik ik ergens achter­aan in het hart. Het kost heel wat moeite om deze con­struc­tie te behouden, want het hart­je is glib­berig en gli­jdt voort­durend weg, waar­door de draad­jes niet bli­jven zit­ten. Uitein­delijk zit het eerste hart­je vol gaat­jes, waar­door ik er een tweede bij moet nemen. Bij de tweede poging lukt het me ongeveer om het hart­je in de gewen­ste posi­tie te kri­j­gen. Nu is het zover: het hart­je wordt aan de bat­ter­ij gekop­peld en … Er gebeurt niets. De teleurstelling is groot, maar we zetten door. Intussen is mijn helper bin­nengekomen. Hij stelt voor om de krokodil­len­haak­jes eraf te halen en de draad­jes eens gewoon tegen het lam­p­je en de bat­ter­ij te houden, wat wel werkt. Het prob­leem ligt dus niet bij de elek­triciteit, maar toch mis­lukt onze derde poging, wat wel logisch is. Degen­er­atie en zuurstofteko­rt, remem­ber? Wel jam­mer van de krokodil­len­haak­jes; die hebben me toch bij­na zes euro gekost.

Salty Dimitri

Op Youtube ga ik ver­vol­gens op zoek naar de gouden tip. Natu­urlijk zijn er geen exper­i­men­t­jes met kleine hart­jes te vin­den, maar een film­p­je van het exper­i­ment met de kikker­been­t­jes lijkt de antwo­or­den op onze prob­le­men te bieden: zenuwen en zout. Om kikker­been­t­jes te lat­en samen­trekken, wordt de nervus ischiadi­cus immers ges­tim­uleerd. Zoals we alle­maal wel weten, geven de zenuwen elek­trische impulsen door aan de spieren, waar­door die samen­trekken. De n. ischiadi­cus vertrekt bij de mens (en ook bij de kikker) vanu­it de onder­ste ruggen­wervels, of de lum­bale wervelkolom, en loopt langs de achterkant van het dijbeen. Heb je trouwens ooit al eens meege­maakt dat je benen begin­nen te slapen wan­neer je hurkt? Dat is omdat je zit­been­knobbels, of je ossa ischii, de nervus ischiadi­cus afk­lem­men, waar­door er dus een zeer min­i­male zenuwschade optreedt. Min­der slavsquat­ten dus, lieve Dimitri’s en Olga’s! Kikkers hebben deze zenuw dus ook en door die te prikke­len, probeert men de gas­troc­ne­mius of de kuit­spi­er te doen samen­trekken. Omdat de zenuw tegen dan echter al aan het afster­ven is, en dus niet meer goed gelei­dt, lukt dat niet alti­jd even goed. Zout, zoals u zich miss­chien uit de lessen chemie herin­nert, is ook een goede gelei­der en kan dus de oploss­ing bieden. (ebdem?)

Zombiehart

Terug naar ons hart­je: we hebben miss­chien geen zicht­bare zenuw, maar wel zout om het hart­je roy­aal mee te bestrooien. En ja hoor: bij de vol­gende poging horen we het sis­sende gelu­id van ver­bran­dend vlees en zien we een schuimachtige sub­stantie rond ons draad­je ver­schi­j­nen. Er gaat dus stroom door het hart­je! Maar daarmee zijn we nog niet tevre­den: wij willen een hart­slag zien en lief­st zo snel mogelijk, want het doos­je hart­jes begint een kwal­ijke geur over de redac­tie te ver­sprei­den.

Aangezien we weten dat dat miss­chien iets te hoog gegrepen is, gooien we het voor onze laat­ste poging over een andere boeg: we sni­j­den het hart onhandig open met een scalpel dat eigen­lijk eerder voor huid­weef­sel bestemd is en gaan op zoek naar het link­er­a­tri­um, in de hoop daar de arte­ri­oven­trale zenuwknoop te vin­den en die te prikke­len. Nu het hart­je open in het schaalt­je ligt, menen we alvast het tussen­schot of het sep­tum tussen het link­er­a­tri­um en het link­er­ven­trikel en het sep­tum tussen de ven­trikels zelf te kun­nen ont­waren. Opnieuw gooien we een flinke lad­ing zout over het hart en tas­ten we met de draad­jes naar een mogelijk prikkel­bare zone. Het weef­sel lijkt op het eerste gezicht vooral te ver­bran­den en op zich kun­nen we ook al besluiten dat we toch een leuke DIY-coag­u­la­tor gemaakt hebben. Maar dan zien we het won­der geschieden: een minis­cu­ul vezelt­je begint heel even in snelle schok­jes samen te trekken, onafhanke­lijk van de beweg­ing die onze bevende parkin­son­han­den al veroorza­k­en. Lang duurt het echter niet, want al na enkele sec­on­den is het weef­sel doorge­brand. Maar toch: er was een onafhanke­lijke trilling (of dat geloven we toch). Missie half ges­laagd, dus!