Internationaal

In mei van dit jaar von­den de eigen­lijke verkiezin­gen plaats. Ook toen won Alexan­der Van der Bellen, voor­ma­lig voorzit­ter van de par­lemen­taire frac­tie en fed­er­aal woord­vo­erder van Die Grüne Alter­na­tive (De Groe­nen). Een onafhanke­lijke, soci­aal-lib­erale kan­di­daat, waar Europa een goed oog op had. De verkiez­ing­suit­slag werd echter in twi­jfel getrokken door de rechtse tegenkan­di­daat, Nor­bert Hofer van de Frei­heitliche Partei Öster­re­ichs (FPÖ, oftewel, de Vri­jhei­dspar­tij). Nadat er mogelijk manip­u­latie in het spel was, mocht­en de verkiezin­gen overgedaan wor­den. Hofer hoopte dit keer wel zijn slag te halen. Niets is min­der waar, vol­gens stu­den­ten in Oost­en­rijk: “Toen de verkiezin­gen voor het eerst plaatsvon­den, was er een grotere voed­ings­bo­dem voor extreem­rechts dankz­ij de vluchtelin­gen­cri­sis. Nu is het veel rustiger en kiezen de mensen gemakke­lijk­er voor sta­biliteit” zegt Alexan­der Stinged­er, een Oost­en­rijkse stu­dent uit Wenen. “De meeste mensen von­den bei­de kan­di­dat­en niet per se goed, maar kozen voor het min­ste kwaad.”

“De meeste mensen kozen voor het min­ste kwaad”

De voorverkiezin­gen waren tur­bu­lent, Hofer lag in de peilin­gen voorop, maar toen hij het toch niet haalde liepen de emoties hoog op. Ook op sociale media wer­den rel­let­jes uit­ge­vocht­en. Daar­bij waren bei­de kan­ten even hard voor elka­ar. Stem­mers van de andere par­tij voor achter­lijk leu­ge­naars uit­mak­en was scher­ing en inslag. “Eigen­lijk is iedereen vooral opgelucht dat de ellen­lange cam­pagne voor­bij is”, vertelt Alexan­der, “de span­ning mag nu ein­delijk zakken.”

Hofer kreeg vaak tegen­wind, ook vanu­it poli­tieke hoek. Hij werd voorgesteld als een Europese Trump. Hofer kon zich even­goed uit de slag trekken met ver­schil­lende praat­jes, die hij al dan niet nuanceerde. Zo wou hij voor een ‘Oex­it’ gaan, maar lat­er voegde hij eraan toe dit enkel te zullen door­vo­eren indi­en Turk­i­je bij de Europese Unie zou komen of  als Europa na de brex­it te cen­tral­is­tisch zou wor­den. Alexan­der: “De mensen zullen wel angst gehad hebben dat het hier ook zo’n vaart zou lopen na de Amerikaanse verkiezin­gen, miss­chien hebben er daarom wel mensen hun stem veran­derd. Hofer werk­te erg emo­tion­eel in op de mensen, net zoals Trump dat doet. Dat niet alles waar is wat hij zegt, of dat hij er daar­na moet op terugkomen, is vaak min­der belan­grijk.” Hij nuanceert echter: “Het is niet omdat dit een over­win­ning voor links lijkt, dat daarom het pop­ulisme verd­we­nen is.” Zo riep Hofer in Zuid-Tirol, net over de Ital­i­aanse grens, op om terug bij Oost­en­rijk te komen. Dat deed hij echter op een niet mis te ver­stane opruiende manier, die hij lat­er ontk­ende in de pers.

Win­naar Van der Bellen is echter groot voor­stander van Europa, en wil de relaties tussen de lan­den dan ook ver­beteren. Maar ook hij schuwt lyrische uit­sprak­en niet. Zo waarschuwde hij Hofer dat zijn manier van poli­tiek voeren een Alpense Mor­dor (land uit ‘Lord Of The Rings’) van het land zou mak­en. De twee kan­di­dat­en staan mijlen­ver van elka­ar, en de Oost­en­rijkse bevolk­ing is dus diep verdeeld met 53% voor Van der Bellen en 46% voor Hofer. “Er was ook een ver­schil tussen de grote ste­den en lan­delijkere gebieden, zoals we in Enge­land al zagen. In die laat­ste werd vooral voor Hofer gestemd, ter­wi­jl de ste­den voor Van der Bellen kozen,” haalt Alexan­der aan.

Een Alpen-Mordor

Bab­si Sin­nre­ich

Tij­dens de verkiez­ingscam­pagnes waren de vluchtelin­gen vaak onder­w­erp van debat. De pres­i­dent is echter niet bij machte hier veel aan te veran­deren. De vele regels en wet­ten waaraan het staat­shoofd moet vol­doen geven niet de mogelijkheid zomaar het hele sys­teem aan te passen. De pres­i­dent neemt een eerder sym­bol­is­che plaats in. Dat was ook één van de grote kri­tieken die Hofer uitte op het huidi­ge staatssys­teem. Hij is het niet eens met hoe de regering op dit moment func­tion­eert en wil daar ook grote veran­derin­gen in aan­bren­gen. “Hij vecht voor de recht­en van de mensen zelf, niet voor de elite. Bijvoor­beeld voor mensen met een hand­i­cap, of de jeugd in Oost­en­rijk.” Zegt Bab­si Sin­nre­ich, een andere Weense stu­dente. “Hij zou het veel dynamis­ch­er en met grotere veran­derin­gen hebben aangepakt”, beweert ze.

Alexan­der koos voor Van der Bellen: “Ik zie zijn idee om meer samen te werken met andere Europese lan­den wel werken. Als hij het goed aan­pakt, kan hij zek­er wel wat beteke­nen, maar dan mag hij zijn eigen par­tij niet voortrekken, maar doen waar het land beter van wordt.”

Bab­si ziet de samen­werk­ing bin­nen Europa niet zo rooskleurig: “Hofer had ook prob­le­men met CETA en TTIP en zou daar kri­tis­ch­er mee omge­gaan zijn. Van der Bellen volg ik daar absolu­ut niet in.” Maar ook andere zak­en zijn van belang: “Ik ben er niet voor te vin­den hoe Van der Bellen omgaat met abor­tus. Hij zou dat gemakke­lijk­er toe­lat­en. Daar ben ik niet voor te vin­den, we moeten goed oppassen wat we doen.”