Eigen Onderzoek Eerst: Stef Craps

Wat heeft ervoor gezorgd dat u onder­zoek wou doen rond kli­maatveran­der­ing en fic­tie?

“Ik ben mij een vijf­tal jaar gele­den begin­nen inter­esseren voor de lit­eraire respons op de kli­maatveran­der­ing. Dat kwam enerz­i­jds door­dat er mas­saal veel kli­maat­fic­tie begon te ver­schi­j­nen, ook van de hand van bek­ende lit­eraire auteurs, ter­wi­jl dat vroeger eerder een mar­gin­aal fenomeen was. Behalve dat je er dus nog moeil­ijk naast kon kijken als iemand die de lit­eraire actu­aliteit een beet­je vol­gt, was ik anderz­i­jds ook nieuws­gierig naar de manier waarop schri­jvers omgaan met de esthetis­che, ethis­che en exis­ten­tiële uitdagin­gen die een opwar­mende pla­neet met zich mee­brengt.”

Kli­maatveran­der­ing dwingt ons ertoe onze relatie tot de wereld en tot elka­ar te herover­we­gen

Op welke manier kan fic­tie omgaan met kli­maatveran­der­ing waar weten­schap dat niet kan?

“De kli­maatveran­der­ing roept diep­gaande vra­gen op met betrekking tot beteke­nis, waar­den en recht­vaardigheid aangezien ze geves­tigde zienswi­jzen en manieren van in-de-wereld-zijn op losse schroeven zet. Ze daagt de menselijke ver­beeld­ing uit en dwingt ons ertoe onze relatie tot de wereld en tot elka­ar te herover­we­gen. Het lijkt mij dan ook belan­grijk dat humane weten­schap­pers zich over het kli­maatvraagstuk buigen, bijvoor­beeld door inzicht te proberen ver­w­er­ven in hoe de kli­maatveran­der­ing cul­tureel wordt geme­dieerd en geïn­ter­pre­teerd, o.a. in fic­tie.

Lit­er­atu­ur kan iets eerder abstracts als kli­maatveran­der­ing con­creet mak­en door lez­ers uit te nodi­gen zich in te lev­en in de ervar­ing van mensen uit andere tij­den, cul­turen, lan­den en sit­u­aties en hen te con­fron­teren met de impact van menselijke activiteit­en op de niet-menselijke wereld. Zo kan kli­maat­fic­tie invloed uitoe­fe­nen op bestaande denkkaders, nor­men, waar­den en atti­tudes. Dat is althans de hoop die veel schri­jvers én onder­zoek­ers van dit soort lit­er­atu­ur koesteren.”

Het bli­jft niet enkel bij onder­zoek. U organ­iseert mee het even­e­ment “Traag geweld”, over lit­er­atu­ur, kun­st en kli­maatveran­der­ing. Kan u daar iets meer over vertellen?

“‘Traag geweld’ is een gratis pub­liek­sev­en­e­ment dat plaatsvin­dt in Kun­sten­cen­trum Vooruit op woens­dag 18 maart om 20 u. Schri­jvers, kun­ste­naars en aca­d­e­mi­ci zullen samen nadenken over hoe, waarom en waar­toe de kli­maatveran­der­ing artistiek weergegeven kan of zou moeten wor­den. Op het pro­gram­ma staan onder andere een lez­ing door the­ater­mak­er Alexan­der Devriendt, een pan­elge­sprek met behalve Alexan­der ook kli­maat­ac­tivist en film­mak­er Nic Balt­haz­ar, dichter Moya De Feyter en pro­fes­sor the­ater­weten­schap Chris­tel Stal­paert, en een optre­den van slam poet Hind Elja­did. We mikken op een breed pub­liek van stu­den­ten en andere belang­stel­len­den. Iedereen is dus van harte welkom.”