Disney Remakes: over winst en afkeer


Op 26 mei komt de remake van 'De kleine zeemeermin' uit. Waar sommigen uitkijken naar dit moment, beginnen anderen aan de zoveelste klaagzang over de Disney-remakes. Wat speelt er juist achter deze trend, en waarom is er zo veel afkeer tegen?

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 14/05/2023 – 15:52 door Jasper Mou­ton

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

De epi­demie van remakes, sequels, pre­quels en adap­taties wordt vaak bespro­ken als een recent fenomeen. Als het over de live­ac­tion­re­makes van Dis­ney gaat, is dit ook het geval. Na een paar remakes uit de jaren negentig en twee­duizend, is de huidi­ge golf – of eerder tsuna­mi – van remakes begonnen in 2010 met ‘Alice in won­der­land’ (Tim Bur­ton). De cast werd aangesterkt door ster­ren als Anne Hath­away en John­ny Depp. Het was een hit, de film bracht een mil­jard dol­lar en een sjiek op. Sinds­di­en zijn er al 20 remakes ver­sch­enen. Het voor­lop­ige hoogtepunt in deze bar­rage van cin­e­ma was 2019, toen er maar lief­st vijf live­ac­tion­re­makes op het grote scherm te zien waren. 

“We do make movies to make money?”

Maar waarom kiest Dis­ney ervoor om oude ideeën keer op keer terug op te graven? De voor­naam­ste reden is natu­urlijk dat het gemakke­lijk is. Het is niet nodig om met een gloed­nieuw idee, ver­haal of soms zelf sto­ry­board op te komen. Zo is de remake van ‘Belle en het beest’ soms shot per shot gelijk aan de orig­inele film. Dis­ney kan ook reke­nen op een brede basis van vaste klanten: Dis­ney adults, mensen met nos­tal­gie en oud­ers die hun kinderen dezelfde ervarin­gen willen geven als tij­dens hun eigen kinder­ti­jd, staan alle­maal te pope­len om de films te bek­ijken. En of er wordt gekeken? De ‘Lion king’-remake staat met een opbrengst van maar lief­st 1,6 mil­jard dol­lar bove­naan het lijst­je. Het is ook de 9e meest ver­di­enende film ooit.

Er is echter nog een reden om oude films opnieuw te mak­en: intel­lectuele recht­en. Door films te mak­en over per­son­ages waar­van de copy­right bij­na weg­valt omdat ze zo oud zijn, kan Dis­ney deze ver­len­gen. Het is dus daarom dat er vaak oud­ere Dis­ney­films zoals ‘Doorn­roos­je’, ‘Lady en de vage­bond’, ‘Pinokkio’ of ‘Belle en het beest’ opnieuw gemaakt wor­den. Er wordt ook gefluis­terd dat de remakes een wit­wasprak­tijk zijn. De bud­get­ten lopen meestal op tot boven de 100 miljoen dol­lar, maar toch zien de films er vaak veel slechter uit dan hun orig­inele voor­ganger. Zwart geld zou dus makke­lijk in grote hoeveel­he­den kun­nen verd­wi­j­nen in films die toch op zijn minst het bud­get terugver­di­enen.

De meest voorkomende com­men­taar is dat het lui is

Lui en woke

Waarom zijn de Dis­ney-remakes dan zo gehaat? Waarom wor­den ze alti­jd over­laden met com­men­taar? Ook hier zijn er meerdere rede­nen. De meest voorkomende com­men­taar is dat het lui is. In het tijd­perk van sequels en reboots is een remake het laag­ste van het laag­ste. Sequels of pre­quels komen met een nieuw ver­haal en reboots proberen meestal een nieuwe toon te zetten. Live­ac­tion­re­makes hebben hier veel min­der – om niet te zeggen geen – vernieuwing. De overvloed aan ono­rig­inele bucht zou miss­chien min­der een prob­leem zijn, mocht­en er naast al deze remakes en andere her­in­ter­pre­taties ook andere films uitkomen. Het mark­taan­deel van deze remakes is onder­tussen echter zo groot dat het niet te negeren valt. Remakes zijn niet een mogelijkheid voor de echte fans of casu­al liefheb­bers, het is vaak de enige optie voor de cin­ema­ganger.

Dis­ney maakt er een punt van om geda­teerde aspecten van de films, zoals bijvoor­beeld het kussen van een slapende prins­es, uit de remakes te lat­en

Een reden tot afkeer die niet te ontken­nen valt, hoewel zeldza­am, is het anti-woke­sen­ti­ment. Dis­ney maakt er een punt van om geda­teerde aspecten van de films, zoals bijvoor­beeld het kussen van een slapende prins­es, uit de remakes te lat­en. Er wordt ook gepoogd om de prins­essen zelf­s­tandi­ger en meer getal­en­teerd te mak­en. Emma Wat­son’s Belle is namelijk een inge­nieur die andere jonge meis­jes wilt onder­wi­jzen, iets wat de achter­waartse dor­pelin­gen haar kwal­ijk nemen. Ook de cast­ing bepleit diver­siteit en inclusie van min­der­he­den. Zo wordt ook de nieuwe Ariël ver­tolkt door Halle Bai­ley, een Afro-Amerikaanse actrice. Deze besliss­ing stu­urde het inter­net tot de zoveel­ste ‘cul­ture war’-dis­cussie die uitein­delijk weinig uithaalde. De typ­is­che vraag – Waarom mak­en ze niet gewoon nieuwe films voor zwarte hoof­drollen? – deed her­haaldelijk de ronde. Langs de andere kant van het debat gin­gen er dan film­p­jes viraal waarin jonge zwarte meis­jes die ver­heugd waren over het feit dat er ein­delijk eens een prins­es op hen leek.

Plooien voor de markt

Dit Dis­ney-pro­gres­sivisme is echter enorm cynisch. Niet-het­erosek­suele affec­tie wordt alti­jd slechts licht­jes in de achter­grond getoond; je zult het hoofd­per­son­age nooit iemand van het­zelfde ges­lacht zien kussen. Deze zeldzame en ver­bor­gen momenten van queer­ness wor­den ver­vol­gens ook makke­lijk weggeëdit voor andere mark­ten. Ook de ver­meende pogin­gen tot cul­turele gevoe­ligheid draaien op weinig uit. De remake van ‘Mulan’ werd bespro­ken als respectvol tegen­over de Chi­nese cul­tu­ur en geschiede­nis. Mushu werd uit het ver­haal geschreven omdat deze afbeeld­ing van drak­en ver­keerd zou zijn voor Chi­nese mark­ten. ‘Mulan’ was echter een gigan­tis­che teleurstelling at the box office. Forbes rap­por­teerde dat het in Chi­na een van de slechtst presterende live­ac­tion­re­makes was. Er wordt ook gespeculeerd dat de diverse cast­ings alle­maal een poging zijn om meer aan­dacht te kri­j­gen voor de film. “Any pub­lic­i­ty is good pub­lic­i­ty”, wordt er gezegd. Het valt nog te zien of dit ‘De kleine zeemeer­min’ effec­tief meer geld opbrengt.