Cultuur onder vuur


Het is vrijdagavond en de zon gaat onder op de Bijloke in Gent. De studenten keren terug naar het thuisfront en op een verlaten campus praat ik met Florestan Bataillie, uitvoerend muzikant en lesgever in het deeltijds kunstonderwijs.

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 14/03/2021 – 10:22 door Felix Capon

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Flo­restan Batail­lie

Niet­zsche zei ooit: “De oor­log is de win­ter­slaap voor de cul­tu­ur”. Wacht­en op een wapen­stil­stand in deze cri­sis heeft Batail­lie alvast niet gedaan. Hij vertelt mij hoe hij ver­bon­den is met de cul­tu­ur­sec­tor en welke uitdagin­gen de laat­ste maan­den met zich mee­bracht­en. “Ik heb klassieke piano ges­tudeerd aan het con­ser­va­to­ri­um in Brus­sel en ik werk pro­ject­matig als free­lancer in ensem­bles en ad hoc wan­neer orkesten mij vra­gen. Op die manier ben ik prak­tis­erend kun­ste­naar. Daar­naast sta ik ook in het deelti­jds kun­ston­der­wi­js. Daar werk ik als leerkracht piano.”

De even­e­menten wer­den verzet naar jan­u­ari 2021 en kijk waar we nu zijn

De pro­fes­sionele impact van de coro­na­maa­trege­len is duidelijk voor Batail­lie. “Alles aan­gaande podi­u­mac­tiviteit­en is op heel korte tijd vri­jwel ver­dampt. Dat dit niet weken of maan­den zou duren, werd al snel duidelijk. Een volle agen­da werd leeg en veel even­e­menten wer­den ver­plaatst. Het valt ook op: even­e­menten wer­den verzet naar jan­u­ari 2021 en kijk waar we nu zijn”, aldus Batail­lie.

“Anderz­i­jds ben ik dankbaar voor de cul­turele activiteit­en­premie die werd ingericht door de Vlaamse over­heid. Op die manier kon­den alsnog alter­natieven wor­den voorzien zoals livestreams of lezin­gen.”

Onderwijs zonder precedent

De aan­passin­gen in het kun­ston­der­wi­js ver­liepen ook verre van vlot. Tij­dens de eerste lock­down vie­len plots alle lessen weg. Net zoals in het reg­uli­er onder­wi­js, wer­den online lesplat­for­men opges­tart. Op z’n zachtst gezegd een hele uitdag­ing.

Flo­restan gefo­tografeerd door Nic­tures

“Dat was uit­er­aard zeer com­plex in het begin. Er was geen prece­dent voor. Je wordt gewoon gedropt in die nieuwe sit­u­atie. Ik heb mijn stu­den­ten opgeroepen om regel­matig film­p­jes te sturen van hun voort­gang. Zo kon ik toch bijs­turen waar nodig. Daar­naast gaf ik ook online lessen. Die ver­liepen toch vrij stroef gezien de klankkwaliteit op zo’n con­fer­ence-app niet te vergelijken is met die van het echte instru­ment. Dat neemt natu­urlijk niet weg dat ik het fan­tastisch vind dat die mogelijkhe­den er zijn.”

Ondanks de sit­u­atie is Batail­lie met ver­schil­lende pro­jecten bezig. ‘Ver­laine’, een the­ater­stuk van zijn hand, kon als bij tover­slag in het najaar door­gaan. Een dag na de laat­ste voorstelling werd de tweede lock­down afgekondigd. “Het was alsof het zo had moeten zijn”.

Die cri­sis komen we wel door, maar onze cul­tu­ur­sec­tor staat nog een grote uitdag­ing te wacht­en

Ook tij­dens de tweede lock­down heeft Batail­lie niet stil­gezeten. “Toen heb ik me gestort op die activiteit­en­premie. Zo heb ik reeds enkele gestreamde con­certen kun­nen geven. Daar­naast ben ik ook bezig met een pod­cas­treeks. Er zijn een aan­tal plan­nen die niet voorzien waren maar toch vorm kre­gen zoals een CD-opname.”

Behoud van cultuur

Het belang van cul­tu­ur in een maatschap­pij lijkt evi­dent. Het behouden ervan in een pan­demie is dat aller­minst. “De waarde van cul­turele vakken wordt jam­mer genoeg te vaak onder­schat. Het ent­hou­si­asme bij onze stu­den­ten is echt wel de moeite waard om voor te vecht­en. Het is ook op die manier dat zij geprikkeld wor­den om de stap te zetten naar het cul­turele veld. Als je het niet kent, dan ga je er ook niet naar op zoek. Er ligt een grote ver­ant­wo­ordelijkheid bij ons onder­wi­js om dat ent­hou­si­asme te bli­jven voe­den, zek­er nu. Die cri­sis komen we wel door, maar onze cul­tu­ur­sec­tor staat nog een grote uitdag­ing te wacht­en.”