Bont: van noodzaak naar luxe


Bont was vroeger een absolute noodzaak om te overleven, nu worden doodgeknuppelde zeehondjes rond de schouders gedrapeerd als modetrend. Hoe veranderde het gebruik van bont in de loop der tijd?

Oor­spronke­lijk gepub­liceerd op 31/03/2025 – 11:05 door Joren Stox

Dit artikel werdt oor­pronke­lijk gepub­liceerd op de oude Scham­per site. Toen deze uit gebruik werd genomen, wer­den alle artikels overgezet.

Bont om te overleven

Bont bestaat al langer dan de eerste geschreven geschiedenis­bron­nen. Neen, de Homo nean­derthalen­sis liep niet zoals onze oma Madeleine rond met een grote bon­t­jas gemaakt van chin­chilla, maar eerder met een soort pro­to­type ervan. In tegen­stelling tot de rijke dames van Knokke moesten onze vooroud­ers niet op de stof jagen in haute cou­turewinkels, maar in de wilder­nis. Ze jaag­den op mam­moeten, beren, bizons … voor­namelijk om de dieren op te eten. Veel mensen hebben de gewoonte om de vel­let­jes van hun vlees weg te gooien, maar de nean­derthalers niet. Ze wikkelden de huid rond hun lichaam en bescher­mden zichzelf zo tegen de gure win­ters.

Evolutie tot luxeproduct

Bont heeft een evo­lu­tie tot lux­e­prod­uct meege­maakt. In het oude Enge­land droeg zowat iedereen bont. Toen werd de sociale sta­tus aange­duid aan de hand van het spec­i­fieke dier dat je droeg. Droeg je een (sneeuw)luipaard, chee­tah, rode eekhoorn, marter of her­meli­jn (het dier, niet een arm meis­je genaamd Her­meli­jn) rond jou, dan was je deel van de aris­to­cratie. Moest je het doen met geiten‑, wol­ven- of schapen­vacht, dan was je waarschi­jn­lijk een arme stakker van het plebs.

Het opsluiten en ver­mo­or­den van jonge dieren is gewoon not done

Over de jaren heen wer­den er steeds meer soorten bont beschik­baar in Europa. Je kon alles importeren, van jaguar tot zee­hond. Vanaf de 20e eeuw kreeg bont steeds meer de con­no­tatie van fash­ion­item. Bon­t­jassen waren min­der noodza­ke­lijk gewor­den door uitvin­din­gen zoals ver­warm­ingssys­te­men. Sinds­di­en werd bont geas­so­cieerd met vrouwelijkheid en maak­te mink een opmars in deze sec­tor.

Anti-bont mindset

In de jaren 80 en 90 wer­den anti-bont­cam­pagnes zeer pop­u­lair. Sinds­di­en is het gebruik van bont in kled­ing bli­jven dalen. Organ­isaties zoals PETA, celebri­ty’s en activis­ten roepen vaak op om deze indus­trie te boy­cotten. Er wordt nadruk gelegd op de ethis­che prob­le­men die zich voor­doen in de fab­rieken. Het opsluiten en ver­mo­or­den van meestal jonge dieren is gewoon not done. Ook zijn activis­ten vaak tegen syn­thetisch bont zoals faux fur, omdat deze alter­natieven bont pro­moten als mode. Deze activis­ten boy­cotten regel­matig modeshows en sporen mensen aan om deel te nemen aan acties zoals ‘Com­pas­sion­ate Fash­ion Day en ‘Fur Free Fri­day. Dit zijn alle­bei vor­men van protest die de prob­lematiek rond bont in de kijk­er zetten.


Door de opkomst van sociale media is er een plat­form ontstaan waar mensen hun opinies en griev­en in de com­ments meteen duidelijk kun­nen mak­en aan bedri­jven. Sociale media dienen ook als een spreek­buis voor de activis­ten om andere mensen bewust te mak­en van de gruwel die schuil­gaat achter de bon­tin­dus­trie. Dit zorgt ervoor dat merken onder hoge druk staan om te rea­geren en om con­tro­verse te ver­mi­j­den.